Thị trường bia Việt: Thu hút nhà đầu tư ngoại
Thị trường bia Việt thu hút nhà đầu tư nước ngoài
Vốn ngoại tiếp tục chảy vào

Theo quy hoạch phát triển đến năm 2020, ngành bia Việt Nam sẽ đạt sản lượng khoảng 4,1 tỉ lít, đến năm 2025 tăng lên 4,6 tỉ lít và cán mốc 5,5 tỉ lít vào năm 2035. Ngành bia Việt Nam luôn duy trì mức tăng trưởng trên 5% (năm 2017 đã đạt 4 tỉ lít) khiến nhiều nhà đầu tư ngoại quan tâm hơn đến lĩnh thị trường này của Việt Nam.

Trong khi đó, đại gia Thái Lan Tập đoàn bán lẻ TCC sớm nhận ra tiềm năng của thị trường Việt Nam. Sau khi làm chủ Sabeco TCC vẫn đang nhắm đến cổ phần một số hãng khác, điều này càng chứng tỏ các "ông lớn" nước ngoài đang tiếp tục vươn lên mạnh mẽ trong khi chỗ đứng của các doanh nghiệp Việt Nam trên thị trường bia trong nước ngày càng chật hẹp.

Mới đây Hội đồng Quản trị Công ty Sabeco đã thông qua việc không hạn chế tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài tại doanh nghiệp này. Điều đó có nghĩa là không loại trừ khả năng nếu Bộ Công Thương có ý định thoái nốt 36% vốn tại Sabeco, tỉ phú Thái với Tập đoàn đồ uống Thai Beverage (ThaiBev) khi đó hoàn toàn có thể đứng ra thâu tóm mà không cần phải thành lập thêm pháp nhân nào tại Việt Nam như cách họ lập ra công ty TNHH Vietnam Beverage (VietBev) để tham gia đấu giá cổ phần Sabeco.

Giới chuyên môn cũng cho rằng ThaiBev sẽ sớm chuyển giao Sabeco về chịu sự quản lý trực tiếp để rút ngắn đường dây sở hữu cũng như tái cơ cấu năng lực tài chính doanh nghiệp con của mình.

Cách đây không lâu, tại Hội nghị Tầm nhìn 2020 của ThaiBev, ông Neo Gim Siong Bennett, Tổng Giám đốc Sabeco cho biết: Sabeco dưới "triều đại" ThaiBev có thể sẽ là một quân bài chiến lược giúp Tập đoàn này cán đích mục tiêu 50% doanh thu ở nước ngoài đến năm 2020. Theo báo cáo của Tập đoàn , doanh số năm 2017 của hãng là 8,7 tỷ USD, trong đó 60% đến từ thị trường Thái Lan, 36% đến từ các nước ASEAN khác.

ThaiBev cho rằng thương hiệu bia đến từ Việt Nam đủ mạnh để khai thác cả thị trường Đông Dương và Myanmar trong kế hoạch của họ. Thực tế cũng cho thấy, chỉ riêng việc mua lại 53,39% vốn tại Sabeco đã đủ khiến thị phần của Thaibev ở khu vực ASEAN tăng từ 23% lên 26%, theo tờ Bangkok Post. Trước thương vụ này, hãng bia Thái chưa có bất kỳ sản phẩm hay thương hiệu nào tại thị trường Việt. Việc gia tăng thị phần trong khu vực ASEAN của ThaiBev, thực chất đến từ thị phần mà Sabeco đang nắm giữ tại Việt Nam. Sabeco hiện nắm giữ thị phần lớn nhất, với 42,2%. Điều này đồng nghĩa đại gia Thái Lan đang thực sự sở hữu hơn 22% lợi ích tại thị trường bia Việt, vốn có sức tiêu thụ cao nhất khu vực, và thứ 3 ở châu Á, chỉ sau Nhật Bản và Trung Quốc.

Với Heineken, thông qua 4 thương hiệu bia chính gồm Heineken, Tiger, Larue và Amstel hãng bia này đang sở hữu gần 22% thị phần tiêu thụ bia tại thị trường Việt Nam (2017). Đặc biệt, Heineken gần như thống lĩnh phân khúc cao cấp với khoảng 67% thị phần, trong đó 40% thuộc về thương hiệu Tiger và 27% thuộc về thương hiệu Heineken. Hiện hãng này sở hữu 5 nhà máy, trong đó 3 tại miền Nam và 2 nhà máy tại miền Trung, đây cũng là hai thị trường trọng điểm của công ty này.

Thị trường bia Việt: Thu hút nhà đầu tư ngoại

Thương hiệu bia đến từ Việt Nam đủ mạnh để khai thác cả thị trường Đông Dương

Riêng với trường hợp của Carlsberg, sau khi thâu tóm toàn bộ lợi ích tại Nhà máy Bia Huế, hãng bia đến từ Đan Mạch này đang đứng thứ 4 thị trường với 9,7% thị phần tiêu thụ. Theo tiết lộ từ hãng, mỗi khách hàng của hãng này tiêu thụ tới 34,5 lít bia/năm riêng tại thị trường Việt Nam. Hãng này hiện cũng đang sở hữu thị phần tiêu thụ bia lớn thứ 3 trong nước với gần 22%. Nếu tính theo tỷ lệ sở hữu của Carlsberg tại đây, hãng bia Đan Mạch đang ngầm sở hữu thêm gần 4% lợi ích trong thị trường bia Việt Nam.

Đáng chú ý hơn, kể từ sau khi trở thành cổ đông chiến lược tại Habeco, hãng này luôn thể hiện mong muốn nâng tỷ lệ sở hữu tại đây lên trên 51%. Lãnh đạo hãng này cũng đang tích cực làm việc với Bộ Công Thương để sớm thúc đẩy thương vụ thoái vốn này. Nếu Carlsberg chính thức trở thành cổ đông chi phối hoạt động tại Habeco thì điều này đồng nghĩa với việc miếng bánh ngọt sẽ giao cả về tay các doanh nghiệp nước ngoài và doanh nghiệp Việt sẽ mất dần đường đua trên thị trường bia nội địa.

Tận dụng cơ hội

Trước những thay đổi lớn của thị trường bia Việt như vậy, các doanh nghiệp nội địa không thể không để tâm đến xu hướng này mà suy nghĩ tìm một hướng đi mới cho mình nếu không muốn bị "hất cẳng" thực sự. Thực tế cho thấy, phần lớn thị phần kinh doanh đã chuyển cả vào tay các đại gia nước ngoài, những thương hiệu bia Việt đang dần vắng bóng. Đáng ngại hơn, nhiều đơn vị muốn tìm đồng mình để vực dậy và tìm chỗ đứng thì sau một thời gian hợp tác đều đã "bán mình" cho doanh nghiệp nước ngoài.

Vẫn còn nhiều câu chuyện đầu tư và mua lại khác nữa, nhưng thực tế ngành bán lẻ hiện nay ở Việt Nam cũng đủ cho thấy sức ép cạnh tranh từ các đại gia nước ngoài đối với các doanh nghiệp trong nước đang lớn đến mức nào. Hiện nay, thị trường Việt Nam cũng xuất hiện một số thương hiệu bia 100% vốn trong nước nhưng số lượng quá ít ỏi và chưa đủ sức để chen vào cuộc chơi đó. Để tìm được chỗ đứng ngay trên chính sân nhà của mình, đòi hỏi các doanh nghiệp Việt Nam cần phải tư duy tìm ra một hướng đi khác biệt và đủ sức mạnh để phá vỡ những rào cản lớn trước mắt, nếu không muốn chịu chung số phận "chết yểu" sau 8 tháng hoạt động như Laser của Tân Hiệp Phát hoặc mãi loay hoay giữa "vũng bùn" của chính mình giống Sư Tử Trắng của Masan MSN+0.0%.

Thị trường bia Việt: Thu hút nhà đầu tư ngoại

Sức ép cạnh tranh từ các đại gia nước ngoài đối với các doanh nghiệp trong nước

Trên góc độ quản lý nhà nước, Bộ Công Thương đang nỗ lực hoàn thiện khung pháp lý, tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh cho các doanh nghiệp phân phối, cả doanh nghiệp trong nước và doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài cùng với những giải pháp hỗ trợ phát triển hệ thống phân phối hàng hóa một cách cụ thể. Các doanh nghiêp Việt Nam nên tận dụng tốt các thế mạnh vốn có của mình như nắm bắt tốt hơn thị hiếu người tiêu dùng, xác định rõ thị trường mục tiêu, có các hoạt động quảng bá thương hiệu bài bản, hiệu quả, từng bước xây dựng hệ thống bán lẻ văn minh, hiện đại đi đôi với đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, thái độ phục vụ văn minh, nâng cao sức cạnh tranh để chiếm lĩnh thị trường.

Tuyển Thủy

Bạn đang đọc bài viết Thị trường bia Việt: Thu hút nhà đầu tư ngoại tại chuyên mục Thị trường của Tạp chí Điện tử Thương Trường. Mọi thông tin góp ý và chia sẻ, xin vui lòng liên hệ SĐT: 0913398394 hoặc gửi về hòm thư toasoanthuongtruong@gmail.com