Phát biểu khai mạc tại hội thảo, ông Đậu Anh Tuấn – Trưởng ban Pháp chế Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho biết: “Tất cả các giao dịch hiện nay đều không thể thiếu dịch vụ thanh toán. Và dịch vụ trung gian thanh toán đã giúp giảm thiểu việc thanh toán bằng tiền mặt đồng thời có sự hỗ trợ dài hạn đối sự phát triển của cuộc cách mạng 4.0. Chúng tôi đánh giá công nghiệp tài chính là hoạt động trung tâm của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0. Hoạt động này có phát triển hay không có liên quan trực tiếp đến khung khổ pháp lý. Việc sửa đổi thông tư 39 cần đảm bảo các mục tiêu quản lý nhà nước về sự bền vững của ngành cũng như định hướng của ngân hàng nhà nước về đảm bảo tính bền vững, tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển bền vững của ngành này.”

Dịch vụ trung gian thanh toán trong bối cảnh cách mạng 4.0: Cạnh tranh khốc liệt
Quang cảnh hội thảo

Ông Phạm Tiến Dũng – Vụ trưởng Vụ Thanh toán, Ngân hàng Nhà nước cho rằng: “Những kỳ vọng vào ví điện tử và dịch vụ thanh toán trung gian hiện nay là rất lớn nhưng hiện tại có mới khoảng 60 triệu giao dịch, giao dịch lớn nhất là 5 triệu còn lại phần lớn chỉ dao động trong ngưỡng trên dưới 200.000 đồng. Đối tượng áp dụng trong thông tư lần này là đơn vị trung gian thanh toán tức những đơn vị trung gian đứng giữa ngân hàng và khách hàng. 

Về bản chất, ví điện tử là dịch vụ thu hộ, chi hộ, hỗ trợ thu hộ chi hộ và để giao dịch qua ví điện tử thì bắt buộc phải có tài khoản thanh toán liên kết tại ngân hàng. Hiện nay chưa có dịch vụ hỗ trợ chuyển tiền điện tử vì ngân hàng không có nhu cầu. Trong thông tư lần này, các nội dung chuyển mạch tài chính và bù trừ điện tử được sửa đổi khá nhiều. Dịch vụ bù trừ điện tử cho phép các khách hàng được thanh toán giữa các đối tượng đến từ các ngân hàng khác nhau. Tính quan trọng của dịch vụ này đó là tính thanh khoản và có ý nghĩa rất lớn đối với hoạt động của các ngân hàng.”

Ông Dũng cũng cho rằng tính cạnh tranh giữa dịch vụ mobile banking của ngân hàng và dịch vụ thanh toán điện tử sẽ rất khốc liệt. Bởi hiện nay, phần lớn các khách hàng đã thanh toán bằng mobile banking thì khả năng lớn sẽ không quay trở lại dùng tiền mặt và cả ví điện tử bởi tính tiện dụng và các ứng dụng phục vụ của các ngân hàng đang tốt hơn. Mặc dù đối với ví điện tử thì sự hỗ trợ liên quan đến hạn mức, thời gian thanh toán,… có sự thoải mái hơn.

Nguyên tắc cao nhất của các hoạt động trung gian thanh toán là phải đảm bảo không ảnh hưởng tới nguồn tiền gửi của người dân, mặc cho hoạt động của doanh nghiệp trung gian thanh toán có bị ảnh hưởng hoặc phá sản, bằng cách tổng số dư của ví điện tử bằng hoặc lớn số tiền tại tài khoản đảm bảo tại ngân hàng.

Dịch vụ trung gian thanh toán trong bối cảnh cách mạng 4.0: Cạnh tranh khốc liệt
TS. Cấn Văn Lực - Chuyên gia Kinh tế trưởng của Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) phát biểu tại hội thảo

Theo ông Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) cho rằng: Tốc độ tăng trưởng của dịch vụ thanh toán qua ví điện tử tại Việt Nam trong vòng 7 năm qua đã tăng lên 17,6%. Mặc dù dịch vụ thanh toán điện tử ở Việt Nam có tiềm năng tăng trưởng rất lớn nhưng vẫn còn gặp phải rất nhiều rào cản như: thói quen dùng tiền mặt của người dân, độ bao phủ của dịch vụ ngân hàng còn thấp, phân bố không đồng đều, hạ tầng công nghệ thông tin còn nhiều bất cập, chưa tạo được sự tin tưởng cao từ người tiêu dùng (vấn đề về an toàn, giải quyết sự cố,..), khu vực kinh tế phi chính thức còn lớn, hành lang pháp lý chưa đầy đủ, chưa hoàn thiện và thiếu đồng bộ,…

Đóng góp đối với dự thảo thông tư số 39/2014/TT-NHNN hướng dẫn về dịch vụ trung gian thanh toán, ông Lực đề xuất: Đối với yêu cầu về hồ sơ mở ví điện tử phải có căn cước công dân hoặc CMN, hộ chiếu còn thời hạn,… nên xem xét trường hợp đã có tài khoản ngân hàng sẽ được miễn trừ và cần tính đến khả năng xác thực số (sinh trắc học). Đồng thời, cũng cần làm rõ khái niệm liên kết ví điện tử với tài khoản thanh toán hoặc thẻ ghi nợ của khách hàng. Hoạt động giám sát trực tuyến hàng ngày đối với ví điện tử của đơn vị cung cấp là rất lớn tuy nhiên cần tránh quy định thực hiện cả báo cáo giấy và trực tuyến.

Phản hồi ý kiến đề xuất của TS. Cấn Văn lực về hoạt động giám sát trực tuyến hàng ngày của dịch vụ ví điện tử, Vụ trưởng Dũng cho rằng hoạt động giám sát chỉ cần đảm bảo số dư trực tuyến theo đúng quy định và có báo cáo kết quả trực tuyến, miễn giảm báo cáo giấy để giản lược tối đa hoạt động cho các doanh nghiệp ví điện tử.

Ngoài ra, vấn đề hạn mức thanh toán của ví điện tử cũng là vấn đề nhận được rất nhiều sự quan tâm thảo luận của các doanh nghiệp tại hội thảo lần này.

Nguyễn Loan

Bạn đang đọc bài viết Dịch vụ trung gian thanh toán trong bối cảnh cách mạng 4.0: Cạnh tranh khốc liệt tại chuyên mục Kinh tế của Tạp chí Điện tử Thương Trường. Mọi thông tin góp ý và chia sẻ, xin vui lòng liên hệ SĐT: 0913398394 hoặc gửi về hòm thư [email protected]