Năm 2019, Trung Quốc là thị trường tăng trưởng dương tốt nhất trong top 6 thị trường nhập khẩu tôm chính của Việt Nam. Tuy nhiên, quý I/2020, xuất khẩu tôm sang thị trường Trung Quốc dự kiến giảm do tác động của dịch Corona Virus.

Theo phản ánh của một số DN XK tôm có đơn hàng XK đi Trung Quốc, các đơn hàng đi Trung Quốc tạm thời chưa thể thực hiện do nhà NK thông báo lùi thời gian giao hàng nên chi phí lưu kho của DN tăng. Theo phản ánh của một DN tôm, DN này đã ký đơn hàng XK hơn 600 tấn tôm cho khách hàng Trung Quốc nhưng mới chỉ giao được một nửa trước Tết. Số còn lại hiện phải lưu kho.

Ngành tôm XK của Việt Nam gặp nhiều khó khăn trước dịch bệnh do Virus Corona.

Trên thị trường thế giới, giá tôm thời gian tới sẽ giảm vì nguồn cung tăng mạnh. Hàng của các nguồn cung tôm lớn cho Trung Quốc như Ecuador, Ấn Độ, Thái Lan cũng đang ùn ở cảng Trung Quốc mà chưa được thông quan. Nhiều tàu biển hiện không thể cập cảng ở Trung Quốc do việc đóng và bốc dỡ hàng hóa diễn ra chậm hoặc không hoạt động. Các nước này cũng sốt sắng tìm thị trường thay thế như Mỹ, EU nên việc này cũng ảnh hưởng tới nhu cầu NK từ Việt Nam.

Trong khi nhu cầu NK tôm từ Hàn Quốc, Mỹ, EU cũng bị tác động không tốt do tâm lý e dè, lo ngại dịch bệnh nên cũng ảnh hưởng tới việc chốt hợp đồng mới của các DN.

Tuy nhiên, các công ty chiếm thị phần nhỏ ở Trung Quốc cơ bản việc tiêu thụ tôm không bị ảnh hưởng trong giai đoạn hiện nay. Công ty CP thực phẩm Sao Ta (FMC) có thị phần ở Trung Quốc không tới 0,5%. Trung Quốc mua tôm Việt Nam chủ yếu là tôm sú cỡ lớn. Thời điểm này tôm sú cỡ lớn hết vụ, sản lượng cuối mùa không đủ trả các hợp đồng các thị trường khác. Cho nên cơ bản DN không bị ảnh hưởng việc tiêu thụ tôm trong giai đoạn hiện nay.

Phía sau những tác động của dịch corona từ Trung Quốc có thể ảnh hưởng đến sản xuất trong nước và giao thương với Trung Quốc, thì DN tôm Việt Nam cũng có thể có cơ hội giành thị phần lớn hơn tại các thị trường truyền thống của các nhà cung cấp tôm Trung Quốc như Mỹ, Nhật Bản, EU khi nhiều nhà NK đang tạm ngừng đơn hàng từ Trung Quốc.

Bên cạnh đó, sau đại dịch này, có thể người tiêu dùng Trung Quốc sẽ phải thay đổi nhận thức và thói quen ăn uống, hạn chế ăn thực phẩm tươi sống và sẽ chuyển sang tiêu thụ nhiều hơn các sản phẩm tôm chế  biến sâu đảm bảo ATTP để chế biến, nấu chín.

Nhu cầu tiêu thụ tôm của người tiêu dùng Trung Quốc có thể sẽ cao hơn để thay thế cho các mặt hàng giáp xác sống khác như tôm hùm, các mặt hàng tươi sống như cá hồi ướp lạnh. Tỷ lệ đơn hàng cá hồi ướp lạnh NK vào Trung Quốc hiện bị hủy lên đến 80 - 90%. Nhiều chuyến bay tới Trung Quốc đã bị hủy và nhiều hãng cung cấp cá hồi, tôm hùm tại Scotland, Na Uy hoặc Australia cho Trung Quốc đang phải chật vật tìm kiếm thị trường thay thế. 

Trong bối cảnh tình hình dịch Coronavirus diễn biến phức tạp như hiện nay, bên cạnh chờ đợi thị trường Trung Quốc hoạt động trở lại, DN cần tìm kiếm mở rộng thị trường mới và phát triển thị trường nội địa, chủ động nắm bắt thông tin diễn biến dịch bệnh để có kế hoạch điều chỉnh sản xuất một cách kịp thời.

Năm 2019, Trung Quốc là thị trường tăng trưởng dương tốt nhất trong top 6 thị trường NK tôm chính của Việt Nam. Năm 2019, XK tôm Việt Nam sang Trung Quốc đạt 542,9 triệu USD, tăng 10,3% so với năm 2018. Riêng quý IV/2019, XK tôm sang thị trường này đạt 160,7 triệu USD, tăng 10,3% so với quý IV/2018. Năm 2019, sau khi trồi sụt trong những tháng đầu năm, bắt đầu từ tháng 5 trở đi, XK tôm Việt Nam sang Trung Quốc liên tục tăng trưởng dương.

Trung Quốc là thị trường NK tôm đứng thứ 4 của Việt Nam, chiếm 16% tổng giá trị XK tôm Việt Nam đi các thị trường. Trung Quốc cũng là thị trường NK tôm sú lớn nhất của Việt Nam, chiếm 32,4% tổng giá trị XK tôm sú của Việt Nam. Tuy XK tôm sú sang Trung Quốc giảm 22,5% nhưng sản phẩm này vẫn chiếm tỷ trọng lớn (41%) trong các sản phẩm tôm XK sang thị trường này, trong khi tôm chân trắng chiếm trên 50,6% còn lại 8,4% là tôm biển. Trong năm 2019, giá các mặt hàng tôm sú đông lạnh XK sang thị trường này dao động ở mức 8,7 – 11 USD/kg.

Dự báo, trong quý I/2020, tiêu thụ tôm tại Trung Quốc giảm do tác động của dịch coronavirus. Theo đánh giá của một số DN, mặc dù XK tôm sang Trung Quốc bị ảnh hưởng bởi dịch bệnh do các DN sở tại ngưng làm việc, nhưng vấn đề này chỉ mang tính chất tạm thời và nhu cầu tiêu thụ tôm có khả năng sẽ tăng sau giai đoạn này.

PV

Bạn đang đọc bài viết Xuất khẩu thuỷ sản và sự ảnh hưởng từ dịch bệnh do virus Corona (nCoV) gây ra tại chuyên mục Thương mại của Tạp chí Điện tử Thương Trường. Mọi thông tin góp ý và chia sẻ, xin vui lòng liên hệ SĐT: 0913398394 hoặc gửi về hòm thư [email protected]