Hút thuốc lá dẫn đến cái chết từ từ, đau đớn

Hút thuốc thường dẫn đến các bệnh về tim, gan và phổi, là một trong các nguyên nhân chính gây nhồi máu cơ tim, đột quỵ, bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính và một số bệnh ung thư, đặc biệt là ung thư phổi, ung thư thanh quản và miệng, ung thư bàng quang và ung thư tuyến tụy, huyết áp cao. Nguyên nhân chính nằm ở thành phần các chất hóa học độc hại có trong thuốc lá.

Ngừng hút thuốc lá ngay hôm nay nếu bạn yêu bản thân, gia đình và xã hội
Ngừng hút thuốc lá ngay hôm nay nếu bạn yêu bản thân, gia đình và xã hội (ảnh internet)

Theo nghiên cứu trong thuốc lá có chứa các chất thành phần nguy hiểm như: Hắc ín, chất này sẽ bám vào khí quản và phổi khi bạn hít phải khói thuốc lá, đặc biệt hắc ín trong thuốc lá có chứa những hóa chất là tác nhân gây ung thư, chất này có khả năng kích thích sự phát triển của tế bào ung thư trong cơ thể. Ngoài hắc ín trong thành phần của thuốc lá còn chứa Oxyd carbon và Benzen khiến người hút thuốc thường bị khó thở và mệt sau một thời gian sửa dụng thuốc lá bạn có nguy cơ mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính khiến bạn càng ngày càng thấy khó thở. Benzen làm tế bào bị tổn thương ở trong nhiễm sắc thể. Và nó có thể gây ra những chứng ung thư máu và ung thư thận.

Việc hút thuốc sớm trong cuộc sống và hút thuốc lá có nồng độ hắc ín cao làm tăng nguy cơ mắc các căn bệnh hiểm nghèo. Ngoài ra, khói thuốc lá đã được chứng minh là gây ra những tác động bất lợi cho sức khỏe ở mọi lứa tuổi. Hút thuốc nơi công cộng gây ảnh hưởng đến người xung quanh, phụ nữ mang thai và trẻ nhỏ là một "tội ác". Theo nghiên cứu của PGS.TS Lương Ngọc Khuê, Cục trưởng Cục Quản lý khám, chữa bệnh, Giám đốc Quỹ Phòng, chống tác hại của thuốc lá (Bộ Y tế) cho hay, Việt Nam có 33 triệu người không hút thuốc, nhưng thường xuyên hít phải khói thuốc tại nhà và hơn 5 triệu người không hút thuốc thường xuyên hít phải khói thuốc tại nơi làm việc.

Sử dụng thuốc lá là một yếu tố có mối liên kết chặt chẽ dẫn đến sẩy thai ở những người hút thuốc đang mang thai, một số vấn đề sức khỏe khác của thai nhi như sinh non, nhẹ cân và tăng gấp 1,4 đến 3 lần nguy cơ tử vong ở trẻ sơ sinh, dị dạng ở thai nhi. Những đối tượng này có nguy cơ cao về nhiễm trùng đường hô hấp, bị hen suyễn, ho dai dẳng và viêm tai giữa. Hàng năm trên thế giới có khoảng trên một triệu người tử vong do hút thuốc thụ động.

Bên cạnh đó hút thuốc cũng tăng tỷ lệ rối loạn cường dương cao hơn khoảng 85% ở nam giới hút thuốc so với người không hút thuốc. Người hút thuốc trông có vẻ già hơn người không hút, bởi vì thuốc lá làm thay đổi da, răng và tóc và các chất dinh dưỡng làm cho da bị tổn thương các chất collagen và elastin, khiến cho da bị nhão và trổ đồi mồi. Hút thuốc còn làm tăng gấp đôi nguy cơ bị mất thị lực, làm tổn thương tế bào võng mô và làm tăng nguy cơ mắc bệnh thoái hóa võng mô do tuổi tác, gây ra chứng đục thủy tinh thể. Răng ố vàng là hậu quả của khói thuốc nhưng tổn thương răng không dừng lại ở đó. Người hút thuốc còn mắc bệnh cao răng và có hơi thở hôi. Là tác nhân gây hen suyễn, loãng xương dễ gãy.

Hút thuốc lá không những làm ảnh hưởng đến sức khỏe của bản thân, cộng đồng và xã hội, ảnh hưởng trực tiếp đến kinh tế gia đình. Trong cuộc điều tra tình hình sử dụng thuốc lá ở ngưởi trưởng thành (GATS) năm 2015. Điều tra GATS chọn mẫu đại diện quốc gia, áp dụng qui trình chuẩn và thống nhất giữa các nước, trong đó có Việt Nam. Góp phần nâng cao năng lực các quốc gia trong thiết kế, triển khai và đánh giá các chương trình phòng, chống tác hại của thuốc lá. Điều tra này cũng giúp các quốc gia thực hiện các qui định của Công ước Khung về Kiểm soát thuốc lá của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) trong việc thu thập dữ liệu có thể so sánh trong mỗi quốc gia và giữa các quốc gia trên thế giới. WHO đã xây dựng gói MPOWER, bao gồm các giải pháp tối ưu để giảm nhu cầu sử dụng thuốc lá.

Kết quả điều tra cho thấy 45,3% nam giới, 1,1% nữ giới và tính chung là 22,5% người trưởng thành (tương đương 15,6 triệu người) hiện đang hút thuốc lá, thuốc lào trong đó (36,7% nam giới, 0,8% nữ giới và tính chung là 18,2% người trưởng thành (tương đương 12,6 triệu người) đang hút thuốc lá điếu. 13,7% nam giới, 0,2% nữ giới và tính chung là 6,7% người trưởng thành (tương đương 4,7 triệu người) đang hút thuốc lào." Giá trung bình của một bao thuốc lá 20 điếu là 11.819 đồng Việt Nam, tiền mua thuốc lá trung bình hàng năm của một người đang hút là 2,7 triệu đồng Việt Nam. Như vậy việc sử dụng và hút thuốc lá có ảnh hưởng không nhỏ đến kinh tế gia đình và gánh nặng cho xã hội.

Chung tay vì một thế giới không khói thuốc lá

“Thuốc lá và các bệnh về phổi”, một lần nữa gióng lên hồi chuông báo động về những tác hại khủng khiếp mà thuốc lá gây ra cho sức khỏe con người. Thế nhưng, dù đã có rất nhiều cảnh báo, thậm chí cả quy định, tình trạng hút thuốc lá ở nơi công cộng, chỗ bị cấm vẫn diễn ra phổ biến. Vì vậy, bài toán phòng, chống tác hại của thuốc lá chỉ được giải quyết khi có sự chung tay của cộng đồng xã hội. Đây là một phần quan trọng để bảo vệ quyền được sống trong môi trường trong lành của những người không hút thuốc lá, giúp giảm nguy cơ bệnh tật và tử vong do tiếp xúc thụ động với khói thuốc.

Ngừng hút thuốc lá ngay hôm nay nếu bạn yêu bản thân, gia đình và xã hội
Ngừng hút thuốc lá ngay hôm nay nếu bạn yêu bản thân, gia đình và xã hội (ảnh inernet)

Một số quốc gia đã thực hiện các biện pháp kiểm soát việc tiêu thụ thuốc lá bằng cách hạn chế sử dụng và bán cũng như các thông điệp cảnh báo được in trên bao bì. Ngoài ra, luật cấm hút thuốc ở nơi công cộng như nơi làm việc, nhà hát, quán bar và nhà hàng nhằm giảm tiếp xúc với khói thuốc thụ động và giúp một số người hút thuốc bỏ thuốc lá, việc tăng thuế thuốc lá cũng có hiệu quả nhất định trong phòng chống tác hại của thuốc lá, đặc biệt là ở các nước đang phát triển.

Gói giải pháp MPOWER để kiểm soát thuốc lá cũng được áp dụng bao gồm 6 chiến lược chính, cụ thể là giám sát các chính sách kiểm soát thuốc lá, bảo vệ con người khỏi tình trạng hút thuốc lá thụ động (hít phải khói thuốc), cung cấp trợ giúp để cai thuốc lá, cảnh báo mọi người về tác hại của thuốc lá, thực thi quy định cấm quảng cáo, khuyến mại và tài trợ thuốc lá, và tăng thuế thuốc lá.

Mặc dù nhiều nước trên thế giới đang đạt được tiến bộ trong cuộc chiến chống thuốc lá, song báo cáo mới nhất của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho thấy các chính phủ có thể hành động nhiều hơn nữa để giúp người dân từ bỏ thói quen nguy hại tới sức khỏe này. Theo Tổng Giám đốc WHO Tedros Adhanom Ghebreyesus cho rằng việc bỏ thuốc lá là một trong những điều tốt nhất mà bất kỳ ai cũng có thể làm để bảo vệ sức khỏe của mình, gia đình và xã hội.

Mặc dù trong nhiều năm trở lại đây tỷ lệ hút thuốc lá đã giảm ở hầu hết các quốc gia và khu vực trên thế giới, song sự gia tăng dân số đồng nghĩa với việc tổng số người sử dụng thuốc lá vẫn ở mức cao. Cụ thể theo điều tra năm 2015: Tỷ lệ hút thuốc vào năm 2015 có xu hướng giảm so với năm 2010, tỷ lệ hút thuốc chung là 23,8% năm 2010 và 22,5% năm 2015. Đồng thời tỷ lệ phơi nhiễm với khói thuốc thụ động (SHS) vào năm 2015 giảm đáng kể so với năm 2010 ở hầu hết các địa điểm, tại gia đình (từ 73,1% xuống còn 59,9%), tại nơi làm việc (từ 55,9% xuống còn 42,6%), tại các trường đại học, cao đẳng (từ 54,3% xuống còn 37,9%), trên phương tiện giao thông công cộng (từ 34,4% xuống còn 19,4%) và tại trường học (từ 22,3% xuống còn 16,1%). Đặc biệt, tỷ lệ người hút thuốc lá được nhân viên y tế tư vấn bỏ thuốc tăng từ 29,7% năm 2010 lên 40,5% năm 2015. Nhận thức của người trưởng thành về tác hại đến sức khỏe tăng cao.

Theo WHO, hút thuốc lá là một trong những mối đe dọa lớn nhất đối với sức khỏe cộng đồng mà thế giới từng đối mặt. Thì đây là những tín hiệu đáng mừng nhằm phòng chống, hạn chế những tác hại mà thuốc lá gây ra.

Việt Nam nằm trong nhóm 15 quốc gia có tỷ lệ  hút thuốc lá cao nhất thế giới

Việt Nam nằm trong nhóm 15 quốc gia có tỷ lệ hút thuốc lá cao nhất thế giới

Việt Nam nằm trong nhóm 15 quốc gia có tỷ lệ hút thuốc thuốc lá cao nhất thế giới và sau 6 năm thực hiện Luật Phòng chống tác hại thuốc lá tỷ lệ này chỉ giảm được 2

Việc thực thi qui định môi trường không khói thuốc đã đạt những kết quả đáng kể, giúp làm giảm việc tiếp xúc với khói thuốc thụ động ở Việt Nam. Tuy nhiên, tỷ lệ tiếp xúc với khói thuốc lá thụ động vẫn còn cao tại gia đình, nơi làm việc và nơi công cộng, đặc biệt là trong nhà hàng (80,7%). Việc ban hành và thực thi nghiêm qui định môi trường 100% không khói thuốc tại khu vực trong nhà ở các địa điểm công cộng như nhà hàng, quán bar, quán trà/cà phê sẽ giúp làm giảm đáng kể việc tiếp xúc thụ động với khói thuốc.

Cần tiếp tục thực hiện các chính sách phòng chống tác hại thuốc lá toàn diện sẽ làm giảm tỷ lệ hút thuốc. Tăng thuế và giá các sản phẩm thuốc lá là một biện pháp hiệu quả để giảm tỷ lệ hút thuốc lá, điều này đã được chứng minh tại nhiều quốc gia trên thế giới. Vì vậy, cần tăng thuế đủ mạnh để làm giảm sức mua của người sử dụng thuốc lá tại Việt Nam. Tăng cường thực thi nghiêm các biện pháp cấm toàn diện quảng cáo, khuyến mại và tài trợ của các công ty thuốc lá, đặc biệt là tại điểm bán thuốc lá để ngăn ngừa thanh thiếu niên hút thuốc.

Truyền thông để duy trì và nâng cao nhận thức của người dân về tác hại của sử dụng thuốc lá và hướng tới thay đổi hành vi của người hút thuốc, đặc biệt chú trọng khu vực nông thôn. Tăng cường cung cấp các dịch vụ hỗ trợ cai nghiện thuốc lá để khuyến khích và giúp người hút bỏ thuốc từ bỏ việc sử dụng các sản phẩm thuốc lá. Tiến sĩ Kidong Park, Trưởng đại diện WHO tại Việt Nam đưa ra khuyến nghị, nếu bạn yêu bản thân, yêu gia đình và cộng đồng xung quanh, hãy ngừng hút thuốc lá ngay từ hôm nay. Tại lễ mít tinh Ngày thế giới không thuốc lá 31/5/2019, Bộ Y tế kêu gọi bỏ thuốc lá, nhằm ngăn ngừa và làm chậm sự phát triển của các bệnh do hút thuốc gây ra, vì sức khỏe của bản thân mỗi người và cả cộng đồng./.

Tố Tâm

Bạn đang đọc bài viết Ngừng hút thuốc lá ngay hôm nay nếu bạn yêu bản thân, gia đình và xã hội tại chuyên mục Trong nước của Tạp chí Điện tử Thương Trường. Mọi thông tin góp ý và chia sẻ, xin vui lòng liên hệ SĐT: 0913398394 hoặc gửi về hòm thư [email protected]