Những video chia sẻ kiến thức về canxi và magie của bác sĩ Trần Văn Phúc thời gian qua thu hút sự quan tâm lớn trên mạng xã hội, kéo theo nhu cầu tìm hiểu các sản phẩm bổ sung vi chất của nhiều người tiêu dùng. Tuy nhiên, khảo sát cho thấy một số trang mạng xã hội đã cắt ngắn các video này, đồng thời gắn liên kết dẫn tới các sản phẩm thực phẩm chức năng chứa magie.
Hiệu ứng từ những video về canxi và magie
Trong thời gian gần đây, các video chia sẻ kiến thức y khoa của bác sĩ Trần Văn Phúc trở thành một trong những nội dung thu hút nhiều sự quan tâm trên các nền tảng mạng xã hội. Với cách diễn giải ngắn gọn, dễ hiểu, những chủ đề vốn mang tính chuyên môn như canxi, magie hay vitamin D đã tiếp cận được đông đảo người xem.
Điểm đáng chú ý là thay vì chỉ tập trung vào canxi như nhiều nội dung phổ biến trước đây, bác sĩ Trần Văn Phúc dành nhiều thời lượng phân tích vai trò của magie trong quá trình hấp thu và chuyển hóa canxi. Ông cho rằng magie tham gia vào nhiều phản ứng sinh học của cơ thể, có liên quan đến hoạt động của hệ thần kinh, cơ bắp và tim mạch. Việc bổ sung canxi nhưng thiếu magie có thể làm giảm hiệu quả sử dụng canxi của cơ thể.
Chuỗi nội dung này nhanh chóng tạo nên nhiều cuộc trao đổi trên mạng xã hội. Dưới các video, hàng loạt người xem đặt câu hỏi về dấu hiệu thiếu magie, thời điểm bổ sung, cách kết hợp giữa canxi và magie cũng như các nguồn thực phẩm giàu vi chất này. Trên nhiều diễn đàn về sức khỏe, chủ đề magie cũng xuất hiện với tần suất nhiều hơn so với trước.
Sự thay đổi này phần nào phản ánh tác động của truyền thông sức khỏe trên nền tảng số. Khi một chuyên gia y tế có sức ảnh hưởng liên tục đề cập đến một vấn đề, mức độ quan tâm của cộng đồng đối với chủ đề đó cũng tăng lên. Từ nhu cầu tìm hiểu kiến thức, nhiều người bắt đầu tìm kiếm các sản phẩm bổ sung magie để tham khảo hoặc sử dụng.
Page này hiện đã có 32k người theo dõi, với 100 video ngắn page đã thu hút được cả triệu lượt xem
Đây là diễn biến khá phổ biến trên môi trường số. Những nội dung mang tính phổ biến kiến thức không chỉ tạo ra lượng người xem lớn mà còn tác động đến hành vi tìm kiếm thông tin và tiêu dùng. Đối với nhóm thực phẩm chức năng, khi nhu cầu tìm kiếm gia tăng, các doanh nghiệp và đơn vị kinh doanh cũng nhanh chóng đẩy mạnh hoạt động truyền thông nhằm tiếp cận nhóm khách hàng đang quan tâm.
Chính trong bối cảnh đó, nhiều trang mạng xã hội bắt đầu khai thác sức hút từ các video của bác sĩ Trần Văn Phúc theo một cách khác: sử dụng những đoạn video cắt ngắn như điểm thu hút người xem, sau đó dẫn họ tới các sản phẩm thực phẩm chức năng.
Biến nội dung khoa học thành kênh bán hàng
Khảo sát của phóng viên cho thấy Page Sức khỏe và Dinh dưỡng, hiện có khoảng 32.000 người theo dõi, đăng tải nhiều video cắt ngắn có hình ảnh bác sĩ Trần Văn Phúc. Nội dung các video chủ yếu xoay quanh vai trò của magie, canxi hoặc những lời khuyên liên quan đến việc bổ sung vi chất.
Điểm đáng chú ý là bên dưới các video đều xuất hiện liên kết dẫn người xem tới nhiều sản phẩm thực phẩm chức năng chứa magie. Trong số đó có một số sản phẩm do Công ty Cổ phần Phân phối Maple Care phân phối.
Cách thức tiếp cận được xây dựng khá đơn giản. Người dùng xem đoạn video ngắn có nội dung chia sẻ kiến thức, sau đó chỉ cần nhấp vào đường dẫn hoặc đường link gắn kèm dưới phần bình luận, khi người xem kích vào hệ thống sẽ chuyển sang trang giới thiệu hoặc bán sản phẩm. Từ việc tiếp nhận thông tin sức khỏe, người xem nhanh chóng được điều hướng sang nội dung mang tính thương mại.
Sản phẩm của Công ty Cổ phần Phân phối Maple Care thường xuyên được đính kèm dưới phần bình luận của các video
Đáng lưu ý, các video được đăng tải trên page chỉ là những đoạn trích từ nội dung gốc. Khi video xuất hiện cùng liên kết bán hàng, không ít người có thể hiểu rằng sản phẩm được giới thiệu có liên quan đến những nội dung bác sĩ vừa chia sẻ hoặc được bác sĩ khuyến nghị sử dụng.
Trong khi đó, trên các kênh chính thức của mình, bác sĩ Trần Văn Phúc nhiều lần khẳng định các video chỉ nhằm mục đích phổ biến kiến thức y khoa và không quảng cáo hay kinh doanh thực phẩm chức năng.
Thực tế, việc chia sẻ lại nội dung trên mạng xã hội không phải điều hiếm gặp. Tuy nhiên, khi những nội dung khoa học được đặt trong bối cảnh có gắn liên kết thương mại, người xem rất khó phân biệt đâu là hoạt động phổ biến kiến thức, đâu là hoạt động tiếp thị sản phẩm. Ranh giới giữa hai hình thức này trở nên mờ hơn nếu không có thông tin giải thích rõ về mối liên hệ giữa người chia sẻ kiến thức với sản phẩm được giới thiệu.
Sự phát triển mạnh của các nền tảng số giúp kiến thức y khoa đến gần hơn với cộng đồng, nhưng đồng thời cũng đặt ra yêu cầu về tính minh bạch trong việc khai thác các nội dung này cho mục đích thương mại. Với người tiêu dùng, việc chủ động kiểm chứng nguồn thông tin, xác định nội dung gốc và tìm hiểu kỹ về sản phẩm trước khi quyết định sử dụng vẫn là yếu tố quan trọng.
Còn đối với các đơn vị kinh doanh, việc sử dụng hình ảnh, phát ngôn hoặc video của chuyên gia y tế cần bảo đảm đúng quy định và tránh tạo ra những cách hiểu không chính xác về mối liên hệ giữa chuyên gia với sản phẩm.
Quốc Toản