Theo Quyết định 1940/QĐ-TTg ngày 8/9/2025, tổng mức vay của Chính phủ năm 2025 tối đa 815,238 nghìn tỷ đồng, tăng 139,181 nghìn tỷ đồng (20,6%) so với kế hoạch 2024. Riêng vay cho cân đối ngân sách trung ương đạt 804,242 nghìn tỷ đồng, tăng 21,9% so với năm trước.
Cùng với việc tăng vay, nghĩa vụ trả nợ trong năm 2025 cũng được thiết lập ở mức tối đa 506,949 nghìn tỷ đồng, cao hơn năm 2024 khoảng 52,959 nghìn tỷ đồng, tức tăng 11,7%.
Trong cơ cấu trả nợ, trả nợ trực tiếp của Chính phủ tăng mạnh từ 395,874 nghìn tỷ đồng lên 468,542 nghìn tỷ đồng (tăng 18,4%), trong khi trả nợ vay lại giảm từ 58,116 nghìn tỷ đồng xuống còn 38,407 nghìn tỷ đồng (giảm 33,9%).
Để đáp ứng nhu cầu vốn, Chính phủ tiếp tục sử dụng nhiều công cụ huy động như phát hành trái phiếu, vay ODA, vay ưu đãi nước ngoài cùng các nguồn tài chính hợp pháp khác.
Nguyên tắc đảm bảo an toàn nợ công vẫn được duy trì chặt chẽ, không cấp hạn mức bảo lãnh mới cho doanh nghiệp, ngoại trừ bảo lãnh phát hành trái phiếu đối với Ngân hàng Chính sách Xã hội ở mức có kiểm soát.
Khoản vay dành cho cân đối ngân sách trung ương chiếm tỷ trọng lớn, đạt 804,242 nghìn tỷ đồng, cao hơn 21,9% so với mức 659,934 nghìn tỷ đồng của năm trước.
Trong giai đoạn 2025–2027, tổng mức vay và trả nợ dự kiến đều tăng so với kế hoạch giai đoạn 2024–2026. Cụ thể, tổng vay tối đa của Chính phủ trong ba năm 2025–2027 được xác định ở mức 2,218 triệu tỷ đồng, cao hơn 355,8 nghìn tỷ đồng so với kế hoạch giai đoạn trước (1,862 triệu tỷ đồng), tương ứng tăng 19,1%.
Trong số này, khoản vay cho ngân sách trung ương tăng từ 1,818 triệu tỷ đồng lên 2,183 triệu tỷ đồng, tức tăng 364,7 nghìn tỷ đồng (20,1%). Ngược lại, vay về cho vay lại giảm từ 43,9 nghìn tỷ đồng xuống còn 35 nghìn tỷ đồng, giảm 20,3%.
Nghĩa vụ trả nợ của Chính phủ trong giai đoạn 2025–2027 cũng gia tăng đáng kể, đạt 1,346 triệu tỷ đồng, cao hơn 243,2 nghìn tỷ đồng so với giai đoạn 2024–2026 (1,103 triệu tỷ đồng), tương ứng tăng 22,1%. Trong đó, trả nợ trực tiếp chiếm phần lớn, được nâng từ 976,4 nghìn tỷ đồng lên 1,226 triệu tỷ đồng, tăng 25,6%. Ngược lại, trả nợ các khoản vay về cho vay lại giảm từ 126,4 nghìn tỷ đồng xuống còn 120 nghìn tỷ đồng, tức giảm 5,1%.
Việc tăng vay và trả nợ trong giai đoạn 2025–2027 đi kèm với các giải pháp kiểm soát rủi ro, tái cơ cấu danh mục trái phiếu Chính phủ và khai thác hiệu quả nguồn vốn nước ngoài.
Chính phủ cũng tái khẳng định chủ trương không cấp bảo lãnh mới cho doanh nghiệp, chỉ thực hiện bảo lãnh có kiểm soát với ngân hàng chính sách. Với mức tăng đáng kể cả ở vay và trả nợ, giai đoạn 2025–2027 được coi là thời điểm then chốt để Việt Nam huy động nguồn lực phục vụ đầu tư công, phát triển hạ tầng, thúc đẩy chuyển đổi số và chuyển đổi xanh, đồng thời duy trì an toàn tài chính công và củng cố hệ số tín nhiệm quốc gia.
Quang Anh