PGS. TS Đinh Trọng Thịnh: “Siết chặt” giao dịch trên TMĐT sẽ có lợi cho cả Nhà nước, doanh nghiệp và người tiêu dùng

PGS. TS Đinh Trọng Thịnh đánh giá, chúng ta thấy rằng ngoài các sàn thương mại có thể được quản lý thì đối với hoạt động kinh doanh trên TMĐT trên không gian mạng như facbook, zalo,... chúng ta có theo dõi nhưng số thuế thu được chưa tương xứng với doanh thu, cũng như tiềm năng của TMĐT và đặc biệt là vấn đề thương mại xuyên biên giới.

Tận dụng nền tảng công nghệ TMĐT đã bộc lộ những thuộc tính ưu việt như giúp người tiêu dùng thu thập nhanh chóng và dễ dàng các thông tin đa dạng về sản phẩm, giá cả và người bán. Người tiêu dùng có thể trực tiếp đưa ra các đánh giá của mình về nhiều khía cạnh liên quan tới giao dịch mua sắm, giúp cho những người khác có nhiều cơ hội chọn lựa sản phẩm phù hợp nhất, chọn được người bán cung cấp dịch vụ tốt nhất, mua được sản phẩm với giá rẻ nhất, mua bán hàng hóa ở bất cứ đâu trên thế giới.

Xoay quanh những nội dung về biện pháp tăng cường quản lý, kiểm soát thuế xuất nhập khẩu hàng hóa qua giao dịch TMĐT, cũng như những lợi ích mà TMĐT đem lại, phóng viên Thương Trường đã có cuộc trao đổi với PGS.TS Đinh Trọng Thịnh - Chuyên gia kinh tế để làm rõ những nội dung trên.

Trong bối cảnh lệch giãn cách xã hội để phòng chống dịch Covid-19 được thực hiện ở nhiều nơi, nhu cầu mua sắm của người dân tăng cao cùng với đó là sự bùng nổ của các ứng dụng công nghệ đã khiến thương mại điện tử đứng trước thời cơ phát triển mới. Ông có đánh giá gì về thị trường TMĐT hiện tại và trong tương lai?

Trước hết, chúng ta thấy rằng trong thời đại bùng nổ của khoa học công nghệ, mà đỉnh cao là cuộc cách mạng công nghệ 4.0  cùng với đó là sự thuận tiện của hệ thống mạng internet đây là nền tảng cho sự phát triển TMĐT ngày càng được mở rộng và phát triển một cách rộng rãi ở mọi quốc gia trên thế giới trong đó có Việt Nam.

Ở Việt Nam, TMĐT cũng là một trong những hình thức phát triển tương đối mới tuy nhiên mức độ phát triển rất nhanh chóng, đồng thời thu hút được một lượng khách hàng lớn tham gia vào hoạt động này.

TS Đinh Trọng Thịnh “Siết chặt” giao dịch trên TMĐT sẽ có lợi cho cả Nhà nước doanh nghiệp và người tiêu dùng
Chuyên gia kinh tế, PGS.TS Đinh Trọng Thịnh

Từ cuối năm 2019, khi bùng phát đại dịch Covid-19 chúng ta thấy rằng với sự thuận tiện của TMĐT là không thể chối cãi được khi không cần giao tiếp trực tiếp giữa người mua với người bán cũng như tác dụng của nó giúp hạn chế được sự lây lan của dịch bệnh. Việc nhiều quốc gia thực hiện việc giãn cách xã hội để hạn chế sự lây lan dịch bệnh trong cộng đồng thì hoạt động TMĐT lại trở thành kênh giao thương cực kỳ hấp dẫn và phát triển ở Việt Nam cũng như các nước trên thế giới.

Ở Việt Nam, hiện nay TMĐT phát triển với một tốc độ rất nhanh, thậm chí trong thời gian gần đây giao dịch TMĐT chiếm đến 60% hoạt động thương mại, giao dịch, giao thương (theo số liệu của Bộ Công thương). Rõ ràng, trước tình hình dịch bệnh với sự thuận tiện của TMĐT ngày càng có cơ hội phát triển rất nhanh, nó ăn sâu vào xu hướng tiêu dùng của các tầng lớp trong xã hội chứ không phải riêng một tầng lớp nào đó. Đây là một hoạt động có ý nghĩa rất lớn vừa mua bán trao đổi thuận tiện tiết kiệm thời gian, công sức, chi phí, đồng thời khuyến khích cho phát triển không dùng tiền mặt.

Bên cạnh sự phát triển "nóng", TMĐT ở nước ta cũng bộc lộ nhiều bất cập. Theo ông, những "kẽ hở" của chính sách nào mà các đối tượng đang lợi dụng để mua hàng xuyên biên giới qua TMĐT?

Trên thực tế, không chỉ là đối với TMĐT qua biên giới mới có việc trốn thuế, né thuế, mà ngay cả TMĐT trong nội địa cũng là một trong những vấn đề cấp thiết có nhiều bất cập trong quản lý. Bởi các doanh nghiệp, cá nhân kinh doanh trên không gian mạng đang tìm những "lỗ hổng" để né thuế. Chúng ta thấy rằng ngoài các sàn thương mại có thể được quản lý thì đối với hoạt động kinh doanh trên TMĐT trên không gian mạng như facbook, zalo,... chúng ta có theo dõi nhưng số thuế thu được chưa tương xứng với doanh thu, cũng như tiềm năng của TMĐT và đặc biệt là vấn đề thương mại xuyên biên giới. Trong đó, các thủ đoạn trốn thuế cả thương mại qua biên giới và trong nội địa cụ thể như:

Các đối tượng chia nhỏ thành nhiều tài khoản khác nhau để kinh doanh, dẫn đến việc kê khai thuế có sự không chuẩn xác và rất khó có thể kiểm soát được. Nhiều các trang mạng xã hội có nguồn gốc ở nước ngoài và không có pháp nhân quản lý ở Việt Nam theo đó việc nắm bắt và phản ánh rất khó thực hiện. Ngoài ra, các đối tượng có rất nhiều "mánh khóe" chiêu trò khác nhau như từ một sản phẩm chỉ cần đánh thêm "một dấu chấm" thì đã có sự khác nhau rồi. Việc này đang là những vấn đề làm cho việc kê khai thuế, tính thuế và nộp thuế không được chính xác và thực chất đây là hành vi trốn thuế.

TS Đinh Trọng Thịnh “Siết chặt” giao dịch trên TMĐT sẽ có lợi cho cả Nhà nước doanh nghiệp và người tiêu dùng
Thương mại điện tử mang lại nhiều cơ hội nhưng cũng đem đến không ít thách thức cho doanh nghiệp và nhà quản lý

Trong kinh doanh thương mại điện tử xuyên biên giới cũng vậy các đối tượng cũng có nhiều mánh khóe và còn nhiều lỗ hổng để các đối tượng lợi dụng trốn thuế như việc chia nhỏ đơn hàng thành các khoản mua nhỏ, dưới một mức quy định nào đó để không phải chịu thuế xuất nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng,...

Chính vì vậy, Bộ Tài chính mới có nghiên cứu và đề xuất nhiều biện pháp để thu được thuế xuất nhập khẩu hàng hóa một cách tốt nhất. Một trong các biện pháp là quy định số lần tối đa được nhập khẩu hàng hóa đó trong một tháng với một giá trị nhất định, như vậy sẽ có thể giảm thiểu một mức tối đa việc các đối tượng chia nhỏ các đơn hàng thành những đơn hàng nhỏ để trốn thuế. Việc làm này là cần thiết và cần phải tiến hành một cách tỉ mỉ.

"Trên thực tế, không chỉ là đối với TMĐT qua biên giới mới có việc trốn thuế, né thuế, mà ngay cả TMĐT trong nội địa cũng là một trong những vấn đề cấp thiết có nhiều bất cập trong quản lý" - PGS.TS Đinh Trọng Thịnh.

Trên thực tế không có hàng miễn thuế, những hàng hóa mà những người đi qua biên giới kể cả đi công tác, buôn bán, làm ăn mang theo người để sử dụng ở một mức độ nào đó thì không phải tính thuế. Theo đó các thương nhân đã lợi dụng việc này chia nhỏ đơn hàng để không phải đóng thuế.

Hiện nay Bộ Tài chính đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định về quản lý giao dịch thương mại điện tử. Vậy thưa ông nếu dự thảo Nghị định đi vào thực tiễn sẽ có những tác động như thế nào đến lĩnh vực xuất khẩu nói riêng và nền kinh tế vĩ mô nói chung?

Nếu dự thảo Nghị định về những vấn đề siết chặt quản lý thuế giao dịch trên TMĐT được áp dụng một cách nghiêm túc sẽ là một trong những chốt chặn những hành vi xé nhỏ đơn hàng, thành các hóa đơn nhỏ để né thuế, trốn thuế. Như vậy rõ ràng nó tạo ra bình đẳng trong hoạt động thương mại, xuất nhập khẩu hàng hóa và đảm bảo quyền lợi của nhà nước, cũng như đảm bảo xuất nhập khẩu an toàn.

Bởi vì khi chia nhỏ các đơn hàng sẽ gây khó khăn cho công tác kiểm tra giám sát so với những đơn hàng lớn. Nhưng nếu nhập khẩu thành lô hàng thì nhà nước và cơ quan chức năng sẽ thuận lợi hơn trong quá trình kiển tra giám sát được dễ dàng hơn, chặt chẽ về mặt xuất xứ, tiêu chuẩn kỹ thuật,...và như vậy người tiêu dùng cũng được lợi bởi khi bỏ đồng tiền mua được những sản phẩm có giá trị đã được cơ quan chức năng kiểm soát chặt chẽ, xác thực đảm bảo quy trình chuẩn mực của quốc gia.

Việc kiểm soát tốt sẽ đem lại lợi ích cho người buôn bán ở tính công bằng bình đẳng giữa các chủ thể kinh doanh buôn bán. Đồng thời đảm bảo quyền lợi của nhà nước kiểm soát được lượng hàng hóa ra vào, thu được thuế và đảm bảo quyền lợi của người tiêu dùng.

Xin cảm ơn ông!

Bên cạnh những tiện ích mà TMĐT đem lại, câu chuyện quản lý kiểm soát trở thành bài toán khó giải, khi có nhiều đối tượng lợi dụng những “kẽ hở nhằm né thuế”. Để giải quyết vấn đề trên, Bộ Tài chính đang lấy ý kiến góp ý đối với dự thảo Nghị định quy định quản lý hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu giao dịch qua TMĐT.

Hải Bình

Bình luận bài viết

PGS.TS. Phạm Thế Anh - Chuyên gia Kinh tế Vĩ mô, đánh giá sức ép lạm phát đối với nghành kinh tế không hề nhỏ, có sự đứt gãy do doanh nghiệp sản xuất ra không đến tay được người tiêu dùng. Các doanh nghiệp đang phải chịu nhiều chi phí lớn khi nhu cầu nền kinh tế mở trở lại dẫn đến nguy cơ lạm phát rất lớn.

Góp ý cho việc hỗ trợ doanh nghiệp, TS. Trần Du Lịch, thành viên Tổ Tư vấn Chính phủ nêu rõ, hành chính công và quản trị công là nhóm giải pháp ít tốn kém nhất, nhưng hiệu quả nhất để giúp doanh nghiệp tự phục hồi. Đồng thời, ông cho rằng, chấm dứt tình trạng chia cắt theo ranh giới hành chính gây khó khăn cho doanh nghiệp.

Ông Đào Minh Tú, Phó thống đốc Ngân hàng Nhà nước cho biết, rất nhiều áp lực đang dồn lên ngành ngân hàng, như phải bơm tín dụng, hạ lãi suất, song phải kiểm soát được lạm phát...

Trao đổi với PV Thương Trường nhân ngày Doanh nhân Việt Nam (13/10), Tiến sĩ Đinh Việt Hòa - Chủ tịch Hiệp hội Khởi nghiệp Quốc gia có đánh giá, nhận định những xu hướng kinh doanh, khởi nghiệp sau đại dịch Covid – 19.

TS Võ Trí Thành nhận định, gói hỗ trợ của Chính phủ đúng nhưng chưa trúng; triển khai rất chậm, hiệu quả thấp hơn nhiều so với kỳ vọng. Trong đó có nguyên nhân như quá cầu toàn, "sợ" trách nhiệm của cán bộ thực hiện.

ThuongTruong

Cơ quan chủ quản: HIỆP HỘI CÁC NHÀ BÁN LẺ VIỆT NAM

Giấy phép hoạt động báo chí điện tử số 75/GP-BTTT, do Bộ Thông tin & Truyền thông cấp ngày: 23/02/2017

Ngày thành lập Tạp chí Thương Trường: Ngày 26 tháng 6 năm 2008

Tòa soạn: Tầng 6 tòa nhà số 8 Trần Đăng Ninh - P. Dịch vọng - Q. Cầu Giấy - Hà Nội

Tổng Biên tập: Đinh Thị Mỹ Vân

Phụ trách nội dung: Tổng TKTS Đinh Duy Hùng

Chung nhan Tin Nhiem Mang

Hotline: 0913398394

Điện thoại: +84 24 3734 9773

Fax: +84 24 3939 3770

Email: toasoanthuongtruong@gmail.com.

Liên hệ quảng cáo: 0888484455