16:39 16/03/2022

Vụ đấu giá đất Thủ Thiêm: Trục lợi để lấy tiền từ ngân hàng hay đánh bóng tên tuổi cơ quan điều tra sẽ làm rõ

Chiều nay (16/3) tại phiên chất vấn của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà đã trả lời các đại biều nhiều nội dung liên quan đến sử dụng đất đai, đấu giá đất giá cao... trong đó có vụ đấu giá đất Thủ Thiêm.

Vụ đấu giá đất Thủ Thiêm cần làm rõ là điểm yếu về pháp luật

Tranh luận với Bộ trưởng Trần Hồng Hà về vấn đề đấu giá đất gây nhiễu loạn thị trường, đại biểu Tạ văn Hạ (Đoàn Quảng Nam) cho rằng, sau khi tôi nghe Bộ trưởng Hà nói về việc đấu giá đất, đặc biệt là đấu giá đất tại Thủ Thiêm, tôi mong muốn Bộ trưởng làm rõ hơn việc xử lý.

Vụ đấu giá đất Thủ Thiêm Trục lợi để lấy tiền từ ngân hàng hay đánh bóng tên tuổi cơ quan điều tra sẽ làm rõ
Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà. Ảnh: VTV

Thứ nhất, việc đấu giá đất tại Thủ Thiêm là trường hợp rất cụ thể. Vậy quá trình chúng ta kiểm tra, giám sát cụ thể vụ việc này như thế nào? Có chuyện thổi giá lên để nâng giá trị trái phiếu, cổ phiếu hoặc để đánh bóng giá trị tài sản để lợi dụng vay ngân hàng, làm sạch bản tài chính của doanh nghiệp. Vậy với trường hợp cụ thể này có hay không? 

Thứ hai, là trên thị trường sốt đất là có tình trạng này, vậy có phải là sốt đất ảo không? có hình sự hoá vấn đề thổi giá đất hay không? Tôi cho rằng: "Có việc làm lũng loạn, có âm mưu làm tăng giá trị đất lên để vay ngân hàng".

Thứ ba, nữa là âm mưu phá hoại nên kinh tế của đất nước, sao chúng ta không xử lý hình sự được? Chúng ta phải xử lý thật nghiêm thì mới chấm dứt được tình trạng lũng loạn như hiện nay. 

Trả lời câu hỏi của đại biểu, Bộ trưởng Trần Hồng Hà cho rằng, vụ Thủ Thiêm đã được Chính phủ giao cho các cơ quan có trách nhiệm để làm rõ đây là điểm yếu về pháp luật, điểm yếu về pháp luật chúng tôi đã giải thích rõ và có báo cáo. 

Luật thuế thì không thể coi đây là hợp đồng mang tính trách nhiệm nữa mà khi ký hợp đồng xong phải trả tiền, thời gian trả tiền không phải 90 ngày mà rút xuống còn 10 ngày. Như vậy, không đủ thời gian để cho doanh nghiệp làm lũng loạn thị trường và lợi dụng trục lợi.

Đối với tiền đặt cọc hiện nay chỉ có 5 – 10%, sẽ xem xét khi đưa giá lên bao nhiêu thì phải có tiền sẵn và chứng minh được tiền đó là thật. Việc chứng minh không dựa vào báo cáo của doanh nghiệp mà phải dựa vào thẩm định của các cơ quan có thẩm quyền, còn việc trục lợi, để lấy tiền từ ngân hàng hay để đánh bóng tên tuổi thì cơ quan điều tra sẽ làm rõ vấn đề này.

Nhiều giải pháp ngăn chặn tình trạng lợi dụng nâng giá tại phiên đấu giá đất

Trong báo cáo gửi các vị đại biểu Quốc hội về một số nội dung liên quan đến nhóm vấn đề chất vấn tại UBTVQH, Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Trần Hồng Hà đã nêu nhiều giải pháp ngăn chặn tình trạng lợi dụng nâng giá tại phiên đấu giá đất với mức vượt xa giá trị của thị trường để đẩy giá đất các khu vực lân cận nhằm trục lợi cá nhân...

Vụ đấu giá đất Thủ Thiêm Trục lợi để lấy tiền từ ngân hàng hay đánh bóng tên tuổi cơ quan điều tra sẽ làm rõ
4 khu đất được đấu giá có tổng diện tích hơn 30.000 m2, thuộc khu chức năng số 3 và số 4 Khu đô thị mới Thủ Thiêm, phường An Khánh, TP Thủ Đức. (Ảnh: Google Maps).

Bộ trưởng Trần Hồng Hà cho biết, việc giao đất, cho thuê đất thông qua hình thức đấu giá quyền sử dụng đất đã hạn chế được tiêu cực, lợi dụng cơ chế xin - cho, góp phần bổ sung nguồn thu lớn cho ngân sách địa phương. Hoạt động này ngày càng được thực hiện phổ biến và mở rộng hơn về quy mô, tăng giá trị thu được qua các năm và có đóng góp tích cực trong việc phát triển kinh tế-xã hội của các địa phương.

Tuy nhiên, do một số quy định về trình tự, thủ tục đấu giá của Luật Đấu giá tài sản còn chưa chặt chẽ, chưa đảm bảo tính linh hoạt để xử lý các tình huống phát sinh trong đấu giá loại tài sản đặc biệt như đấu giá quyền sử dụng đất. Trong đó, quy định về mức tiền đặt trước chưa phù hợp, chưa có quy định về thời gian, trách nhiệm của người có tài sản trong việc thẩm tra hồ sơ, điều kiện và năng lực tài chính của doanh nghiệp tham gia đấu giá, chưa có quy định mang tính nguyên tắc về việc áp dụng đấu giá bằng hình thức trực tuyến đối với các tài sản công có giá trị cao như thông lệ đấu giá tài sản công của các nước trên thế giới...

Hệ thống pháp luật bao gồm pháp luật về đấu giá tài sản, pháp luật về tín dụng, về đầu tư, về nhà ở chưa quy định điều kiện vốn chủ sở hữu, cam kết bảo lãnh của ngân hàng, chứng minh sự minh bạch, tính khả thi về huy động vốn, tính khả thi về phương án đầu tư kinh doanh trên khu đất trúng đấu giá cho phù hợp với yêu cầu quản lý trong bối cảnh hiện nay.

Thời gian từ khi trúng đấu giá đất đến khi hủy quyết định trúng đấu giá do người trúng đấu giá không nộp đủ tiền là khá dài (180 ngày như ở Thủ Thiêm) là một sơ hở để các công ty tham gia đấu giá thực hiện các ý đồ như thổi giá bất động sản để tăng giá trị cổ phiếu, cơ cấu lại khoản nợ trong các ngân hàng, bán hàng tồn đọng...

Thực tiễn một số địa phương đã xuất hiện hiện tượng "cò đấu giá", "quân xanh- quân đỏ", để lộ thông tin về người đăng ký tham gia đấu giá trước khi cuộc đấu giá diễn ra và tình trạng "xã hội đen" đe dọa cá nhân, tổ chức tham gia đấu giá phải xin rút hồ sơ. Có hiện tượng bỏ giá rất cao một số lô đất rồi bỏ cọc nhằm gây hiệu ứng tạo mặt bằng giá ảo để mua đi, bán lại nhiều lô đất đã trúng đấu giá khác hoặc bán ra các lô đất đã gom trong khu vực nhằm thu lợi. Một số nơi có hiện tượng thông đồng giữa tổ chức tư vấn định giá với người tham gia đấu giá để "dìm giá"...

Phân tích, nhận diện về thực trạng nêu trên, Bộ trưởng Trần Hồng Hà đã nêu lên một số giải pháp khắc phục.

Theo đó, thứ nhất cần thống nhất về mặt nhận thức trong công tác định giá đất. Giá đất trúng đấu giá là giá đặc thù, cá biệt. Do đó, cần cân nhắc kỹ khi coi giá đất trúng đấu giá là thông tin đầu vào để xác định giá đất cụ thể.

Thứ hai, cần tổng kết, đánh giá sửa đổi, bổ sung Luật Đấu giá tài sản, trong đó trú trọng quy định cụ thể về đấu giá tài sản là quyền sử dụng đất.

Thứ ba, cần sự vào cuộc quyết liệt của các cơ quan liên quan. Bộ Tư pháp với trách nhiệm là cơ quan giúp Chính phủ thực hiện chức năng quản lý nhà nước về đấu giá tài sản chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra việc thực hiện các quy định của pháp luật về đấu giá quyền sử dụng đất, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm pháp luật về đấu giá, có yếu tố trục lợi trong đấu giá quyền sử dụng đất. Ngân hàng Nhà nước chỉ đạo rà soát các tổ chức tín dụng cho các nhà đầu tư vay tiền tham gia đấu giá đất để đảm bảo an toàn tín dụng.

UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương cần chỉ đạo làm tốt công tác xác định giá khởi điểm để đấu giá quyền sử dụng đất bảo đảm sát giá thị trường; quản lý chặt chẽ đối với hồ sơ đấu giá; tăng cường công tác kiểm tra, giám sát đối với doanh nghiệp đấu giá tài sản; tăng cường mối quan hệ giữa tổ chức bán đấu giá với cơ quan công an để đảm bảo an ninh trật tự tại các cuộc đấu giá quyền sử dụng đất; áp dụng linh hoạt hình thức đấu giá, mở rộng hình thức đấu giá trực tuyến.

Bộ trưởng Trần Hồng Hà cũng nhấn mạnh cần nâng cao năng lực của các tổ chức phát triển quỹ đất ở các địa phương, tăng cường để tổ chức này có quyền chủ động trong việc đề xuất các dự án phát triển quỹ đất, thu hồi đất theo quy hoạch để thực hiện các dự án phát 20 triển quỹ đất tạo mặt bằng đất sạch để chủ động bố trí cho các dự án phát triển kinh tế, xã hội, thực hiện đấu giá quyền sử dụng đất, tăng nguồn cung quyền sử dụng đất ra thị trường nhằm thực hiện vai trò điều tiết của Nhà nước đối với thị trường quyền sử dụng đất./.

Bộ Tư pháp báo cáo gì với Thủ tướng sau vụ đấu giá đất tại Thủ Thiêm

Bộ Tư pháp báo cáo gì với Thủ tướng sau vụ đấu giá đất tại Thủ Thiêm

Bộ Tư pháp vừa báo cáo rà soát nghiên cứu sửa đổi bổ sung hoàn thiện cơ chế chính sách pháp luật về đấu giá quyền sử dụng đất sau vụ việc đấu giá quyền sử dụng đất tại khu đô thị mới Thủ Thiêm TP.HCM

Hải Minh (t/h)

Theo dõi Thương Trường trên