Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV

16:12 07/06/2022

Bộ trưởng Lê Minh Hoan đưa ra giải pháp để giải quyết tình trạng được mùa mất giá

Theo Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp Lê Minh Hoan để giải quyết được câu chuyện được mùa mất giá, chúng ta cần tổ chức lại sản xuất, chính quy lại ngành hàng, thông tin minh bạch số lượng theo từng mùa vụ, từng nông sản, phân bố theo từng thị trường...

Theo lịch làm việc của Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV, chiều 7/6 và sáng 8/6, Bộ trưởng Lê Minh Hoan sẽ trả lời chất vấn về các vấn đề của ngành.

Các nội dung chất vấn và trả lời chất vấn sẽ bao gồm công tác tổ chức sản xuất gắn với thị trường tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp; phối hợp xây dựng cơ chế, chính sách xúc tiến thương mại, đàm phán mở cửa, phát triển thị trường nông sản;

Giải pháp ổn định thị trường, kiểm soát sự biến động giá của một số mặt hàng nông sản, thủy sản, thức ăn chăn nuôi, vật tư nông nghiệp;

Việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, thu hút đầu tư kinh doanh trong lĩnh vực nông nghiệp, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất nông nghiệp, nâng cao giá trị sản phẩm, thích ứng với biến đổi khí hậu, bảo đảm phát triển bền vững.

Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp Lê Minh Hoan nêu giải pháp để giải quyết được câu chuyện được mùa mất giá
Bộ trưởng Bộ NN-PTNT Lê Minh Hoan (Ảnh: chinhphu.vn)

Trả lời câu hỏi của các đại biểu, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp Lê Minh Hoan cho biết, chiến lược phát triển nông nghiệp, nông thôn hiện nay xác định chuyển từ tư duy sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp. Yếu tố kinh tế có nghĩa là thị trường, là bài toán trừ giữa doanh thu và chi phí, do đó, các câu trả lời sẽ xoay quanh vấn đề này.

Trước hết, bộ trưởng Hoan chia sẻ với người nông dân trong bối cảnh thị trường đứt gẫy, khó khăn do ảnh hưởng dịch COVID-19. Với tình trạng ùn ứ nông sản ở cửa khẩu phía Bắc, các bộ ngành đã vào cuộc, hạn chế thấp nhất thiệt thòi cho nông dân, nhưng đây là trường hợp bất khả kháng do giữa hai bên có cách thức kiểm soát dịch khác nhau, thị trường Trung Quốc ngày càng khó tính trong khi ta quen tư duy đây là thị trường dễ tính. Bộ trưởng cũng cảm ơn 14 triệu nông dân Việt Nam đã năng động, linh hoạt để đóng góp vào kết quả xuất khẩu nông sản trong năm 2021 đạt 48,6 tỷ USD trong bối cảnh khó khăn tưởng chừng như không thể đạt được.

Về vấn đề nguyên liệu, ngoài thông tin cụ thể từ Bộ Công thương, ở góc độ của Bộ NN-PTNT, ngay khi xảy ra đứt gãy chuỗi cung ứng trong giai đoạn Covid-19 và ùn ứ tại khu vực cửa khẩu phía Bắc, chúng tôi cùng Bộ Công thương, Bộ Ngoại giao đã vào cuộc để hạn chế thấp nhất thiệt hại cho người nông dân.

Với nguyên liệu đầu vào, đây là câu hỏi lớn khi Việt Nam là quốc gia làm nông nghiệp nhưng phụ thuộc nhiều vào nguyên liệu nhập khẩu, Thủ tướng Chính phủ đã giao cho ngành nông nghiệp tìm giải pháp nâng cao tính tự chủ của ngành nông nghiệp, tạo ra giá trị gia tăng cao hơn, giảm rủi ro vào thị trường.

Trước tiên, Bộ NN-PTNT và Bộ Công thương đã có nhiều cuộc họp cũng như phiên làm việc với các hiệp hội ngành hàng, doanh nghiệp để thuyết phục cùng chung tay đối phó với khó khăn do đứt gãy nguồn cung.

Tôi cũng tha thiết mong muốn 14 triệu nông dân sớm tham gia vào các tổ chức hợp tác xã, điều này sẽ giúp bà con mua chung nguyên liệu, có được chiết khấu tốt, giảm được chi phí đầu vào.

Bên cạnh đó, người nông dân Việt Nam cũng đã chủ động tái sử dụng các phế phẩm nông nghiệp để thay thế một phần thức ăn, phân bón… cho sản xuất. Đây không chỉ là giải pháp tình huống mà là còn chỉ dấu cho phương hướng phát triển lâu dài, hữu cơ hóa, sinh học hóa nền nông nghiệp Việt Nam.

Ngoài ra, cách làm này cũng giúp nâng cao được chất lượng nông sản, ví dụ như bà con Tây Nguyên nói cà phê được chăm sóc bằng các sản phẩm sinh học có chất lượng cao hơn, bán với giá tốt hơn mặc dù có thể ban đầu năng suất sẽ giảm đôi chút.

Trước câu hỏi của đại biểu về vấn đề tăng giá tác động đến ngành nông nghiệp và tình trạng "được mùa mất giá", Bộ trưởng Lê Minh Hoan cho rằng câu chuyện được mùa mất giá, khi cung vượt cầu, được mùa thì giá xuống là quy luật kinh tế và chúng ta có thể kiểm soát được quy luật này thông qua một số giải pháp.

Theo lời Tư lệnh ngành Nông nghiệp, trước tiên, nếu đã dư thừa thì chúng ta cần tích trữ, chế biến để giảm lượng cung ra thị trường. Bên cạnh đó, chúng ta cần chuẩn hóa nông sản để đáp ứng được các tiêu chuẩn, giúp hàng hóa lưu thông thông suốt, giảm áp lực tồn kho.

Các tiêu chuẩn, quy chuẩn trong thời gian vừa qua, Bộ NN-PTNT nhận khuyết điểm còn dễ dãi trong điều hành để chuẩn hóa các mặt hàng nông sản, chúng ta chưa tổ chức lại sản xuất thì chưa đồng nhất được chất lượng nguyên liệu của một nông sản và không đồng nhất nguyên liệu thì không xây dựng được thương hiệu.

"Do đó, để giải quyết được câu chuyện được mùa mất giá, chúng ta cần tổ chức lại sản xuất, chính quy lại ngành hàng, thông tin minh bạch số lượng theo từng mùa vụ, từng nông sản, phân bố theo từng thị trường...", Bộ trưởng đưa ra giải pháp.

Riêng với ngành hàng thanh long, chúng ta có gần 70.000 hộ trồng tại 3 tỉnh Bình Thuận, Long An, Tiền Giang nhưng chỉ chưa đến 20% tham gia các HTX, còn lại bà con sản xuất bên ngoài, thấy người ta làm thì làm theo, quy trình không chuẩn, sự cạnh tranh giữa các hộ sản xuất, các HTX, các nhà vựa tạo ra sự bất ổn, khó tạo ra nguồn nguyên liệu ổn định cho mặt hàng này.

Làm rõ hơn về vấn đề thương hiệu, Bộ trưởng Lê Minh Hoan lấy ví dụ hiện nay nông sản Việt Nam đang rất ít có mặt tại các siêu thị lớn của Mỹ, điều này có nghĩa là chúng ta đã chậm một bước về định vị thương hiệu. Lý do là chúng ta chưa tổ chức được ngành hàng tốt để chuẩn hóa được các yêu cầu của thị trường để tạo ra niềm tin về nền nông nghiệp minh bạch, trách nhiệm, bền vững, tạo ra sự tín nhiệm của thị trường.

"Bộ NN-PTNT đang xây dựng đề án, đưa bà con vào HTX để thống nhất một quy trình, quy chuẩn canh tác, để các sản phẩm đồng nhất trong nhiều mùa vụ liên tục để xây dựng thương hiệu cho nông sản Việt Nam", Bộ trưởng cho biết.

Anh Đào (T/H)

Theo dõi Thương Trường trên