Luật hóa Nghị quyết 42 liệu có giải quyết được bài toán nợ xấu?

Trước những ảnh hưởng tiêu cực của dịch bệnh đến nền kinh tế, nhằm tiếp tục triển khai các giải pháp tháo gỡ khó khăn và tạo điều kiện cho người dân, doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn để khôi phục sản xuất, kinh doanh, NHNN đề nghị luật hoá các quy định tại Nghị quyết 42 theo hướng ban hành một luật riêng về xử lý nợ xấu và cấp bổ sung vốn cho ngân hàng thương mại.

Như vậy, sau hơn 4 năm thực hiện Nghị quyết 42/2017/QH14 (Nghị quyết 42) về xử lý nợ xấu, có thể nói hiện tại, các bảng cân đối tài chính của ngân hàng đã “đẹp” lên nhiều khi tỉ lệ nợ xấu toàn ngành giảm dưới 3%. Nợ xấu không chỉ được bán cho Công ty Khai thác và Quản lý tài sản (VAMC) mà còn được chính các ngân hàng tự mua về xử lý và làm sạch bảng cân đối.

Nghị quyết 42 được ví như "bảo bối" xử lý nợ xấu cho các tổ chức tín dụng nhưng vẫn còn nhiều vấn đề tồn đọng trong quá trình triển khai chưa được giải quyết, chủ yếu tập trung ở việc áp dụng pháp luật còn thiếu đồng bộ do có sự khác nhau giữa nội dung Nghị quyết số 42 với pháp luật chuyên ngành.

Luật hóa Nghị quyết 42 liệu có giải được bài toán nợ xấu
Nợ xấu vẫn là mối lo hiện hữu đối với các tổ chức tín dụng, đặc biệt là trong bối cảnh dịch bệnh như hiện nay.

Theo đó, trong báo cáo gửi Quốc hội phục vụ quá trình thẩm tra tình hình, kinh tế xã hội, Ngân hàng Nhà nước cho biết hành lang pháp lý cho hoạt động xử lý nợ xấu đã hình thành nhưng vẫn đang rải rác tại nhiều văn bản. Chính vì vậy cần luật hoá các quy định tại Nghị quyết 42 để tiếp tục triển khai, áp dụng trong xử lý nợ xấu của các tổ chức tín dụng, theo hướng ban hành một luật riêng quy định về xử lý nợ xấu.

Luật hóa để xử lý nợ xấu tại các tổ chức tín dụng, cần bố trí nguồn vốn xử lý các khoản nợ xấu liên quan đến nợ đọng trong xây dựng cơ bản có nguồn gốc từ Ngân sách Nhà nước; nợ xấu cho vay theo các chương trình dự án của Chính phủ. Xử lý dứt điểm các khoản nợ xấu của các doanh nghiệp Nhà nước, đặc biệt là những khoản nợ xấu không có khả năng thu hồi và phải sử dụng đến ngân sách. 

Ngoài ra, Ngân hàng Nhà nước cũng đề nghị bố trí cấp bổ sung vốn cho các Ngân hàng thương mại do Nhà nước nắm giữ trên 50% vốn điều lệ, nhằm cải thiện, nâng cao năng lực tài chính, đảm bảo đủ mức vốn tự có theo chuẩn an toàn vốn của Basel II.

Ngân hàng Nhà nước thông tin, việc chấm dứt cơ chế xử lý nợ xấu theo Nghị quyết 42 sẽ dẫn đến các khoản nợ cũ chưa xử lý xong, trong khi đó nợ xấu mới tiếp tục hình thành do đại dịch COVID-19, sẽ phải kéo dài hoặc không thể xử lý được.

Đồng thời, tổ chức tín dụng thiếu cơ chế tự xử lý nợ xấu, sẽ gây bất ổn cho nền kinh tế nói chung và hệ thống ngân hàng nói riêng; nợ xấu khó có thể kiểm soát dưới 2%. Ngân hàng Nhà nước cho rằng, việc ban hành Luật về xử lý nợ xấu sẽ giúp chính sách xử lý nợ xấu tại Nghị quyết 42 được duy trì, giúp tổ chức tín dụng đẩy nhanh việc xử lý nợ xấu; thu hồi vốn nhanh, khơi thông nguồn vốn cho tổ chức tín dụng hoạt động; đẩy nhanh quá trình tái cơ cấu của tổ chức tín dụng và tránh các nguy cơ tiềm ẩn của nền kinh tế.

Bàn luận về vấn đề luật hóa Nghị quyết 42 để xử lý "căn bệnh" nợ xấu, theo TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam từng đưa ra nhận định, một trong những vướng mắc lớn khi xử lý nợ xấu hiện nay là xử lý tài sản đảm bảo. Quyền thu giữ tài sản bảo đảm của tổ chức tín dụng là một trong những nội dung trọng tâm tại Nghị quyết 42 nhưng nghị quyết này lại không quy định chế tài xử lý hoặc cơ chế, cách thức tiến hành cưỡng chế trong trường hợp bên bảo đảm, bên giữ tài sản không hợp tác. Đặc biệt là thực trạng thiếu thông tin về tài sản bảo đảm.

Luật hóa Nghị quyết 42 liệu có giải được bài toán nợ xấu
TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam: "Việc luật hóa xử lý nợ xấu là rất cần thiết"

"Thực tế đã cho thấy những hiệu quả tích cực từ Nghị quyết 42. Tuy vậy, nợ xấu là vấn đề luôn hiện hữu của ngành ngân hàng. Hơn nữa, trước ảnh hưởng của dịch COVID-19, nợ xấu đã và đang tăng cao. Trong khi đó, đối tượng mà Nghị quyết 42 tập trung vào là các khoản nợ được hình thành trước khi nghị quyết có hiệu lực (ngày 15/8/2017). Và chỉ trong hơn 1 năm nữa, Nghị quyết 42 sẽ hết hiệu lực. Do đó, việc luật hóa xử lý nợ xấu là rất cần thiết", TS. Cấn Văn Lực đề xuất.

Xoay quan vấn đề trên theo ông Nguyễn Quốc Hùng, Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng cho rằng trong trường hợp đại dịch Covid-19 vẫn tiếp tục kéo dài và ảnh hưởng lớn đến an toàn hệ thống, Ngân hàng Nhà nước cần có chính sách cho phép ngân hàng được khoanh nợ các khoản vay thuộc đối tượng áp dụng tại Thông tư 01 và Thông tư 03 như là chính sách áp dụng tín dụng phục vụ nông nghiệp nông thôn đối với những khoản nợ rủi ro do dịch bệnh gây nên hiện nay. 

Luật hóa Nghị quyết 42 liệu có giải được bài toán nợ xấu
Ông Nguyễn Quốc Hùng, Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng

Ông Hùng phân tích Nghị quyết 42 chỉ là thí điểm, thời hạn có hiệu lực ngắn (5 năm), không áp dụng để xử lý cho toàn bộ nợ xấu của tổ chức tín dụng. Mặt khác, nợ xấu luôn tồn tại song song với hoạt động cho vay của các tổ chức tín dụng. Trong dài hạn, việc luật hóa các quy định về xử lý nợ xấu là rất cần thiết, khi đó lĩnh vực xử lý nợ xấu sẽ có văn bản luật riêng để điều chỉnh, các quy định xử lý nợ xấu sẽ có giá trị pháp lý cao hơn, giúp cho ngành ngân hàng và các cơ quan Nhà nước liên quan phối hợp xử lý nợ xấu hiệu quả hơn.

Đồng quan điểm, ông Đoàn Văn Thắng - Tổng Giám đốc VAMC, cho rằng nợ xấu hiện nay vẫn chưa phản ánh hết ảnh hưởng của dịch bệnh. Cần nâng tầm Nghị quyết 42 sau khi kết thúc thí điểm, đồng thời sớm hình thành hệ thống thị trường mua bán nợ; xây dựng khung khổ pháp luật cho thị trường này.

Về tình hình nợ xấu theo báo cáo do tác động của dịch bệnh, nợ xấu nội bảng của các tổ chức tín dụng có xu hướng tăng trong những tháng đầu năm. Tại thời điểm cuối tháng 6, tỷ lệ nợ xấu nội bảng là 1,73%, cao hơn so với mức ghi nhận cuối năm 2020 là 1,69%. Trong 6 tháng đầu năm 2021, tổng số nợ xấu nội bảng được xử lý là 78.860 tỷ đồng. Trong đó sử dụng dự phòng rủi ro là 33.130 tỷ đồng, chiếm 42%; thông qua bán nợ là 18.660 tỷ đồng, chiếm 23,7%; khách hàng trả nợ là 20.550 tỷ đồng, chiếm 26,11%. Đến cuối tháng 6/2021, tỷ lệ nợ xấu nội bảng, nợ bán cho VAMC chưa xử lý và các khoản tiềm ẩn trở thành nợ xấu là 3,66%. Nếu tính cả các khoản nợ không bị chuyển nợ xấu do được cơ cấu, miễn, giảm lãi theo Thông tư 01 thì tỷ lệ này là 7,21%.

Tổng nợ xấu xác định theo Nghị quyết 42 của toàn hệ thống các tổ chức tín dụng đến ngày 31/5/2021 là 425,4 nghìn tỷ đồng (bao gồm nợ xấu nội bảng, nợ hạch toán ngoại bảng cân đối kế toán, nợ xấu đã bán cho Công ty Quản lý tài sản VAMC được thanh toán bằng trái phiếu đặc biệt được xác định theo Nghị quyết 42), giảm 3,4% so với cuối năm 2020.

Lũy kế từ ngày 15/8/2017 đến 31/5/2021, đã xử lý được 353,81 nghìn tỷ đồng nợ xấu xác định theo Nghị quyết số 42, không bao gồm nợ xấu xử lý bằng sử dụng dự phòng rủi ro. Tổng số nợ xấu xác định theo Nghị quyết số 42 được xử lý từ 15/8/2017 đến 31/5/2021 đạt trung bình khoảng 6,06 nghìn tỷ đồng/tháng, cao hơn 2,54 nghìn tỷ đồng/tháng so với giai đoạn năm 2012-2017, đạt khoảng 3,52 nghìn tỷ đồng/tháng.

Kết quả tích cực là thế, nhưng nhiều cảnh báo cho thấy nợ xấu sẽ tiếp tục dâng cao trở lại do đại dịch Covid-19, đặc biệt là đợt bùng phát nghiêm trọng lần thứ 4 này. Ghi nhận từ báo cáo tài chính quý II/2021 của các ngân hàng cho thấy hơn nửa số ngân hàng đều ghi nhận số dư nợ quá hạn tăng cao so với cuối năm 2020, đặc biệt là nợ xấu nhóm 4 và 5 (nợ nghi ngờ và nợ có khả năng mất vốn). 

Cụ thể như tại Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam (VietinBank), nợ nhóm 5 tăng mạnh tới 103% và chiếm tới trên 80% tổng nợ xấu của ngân hàng; con số này tại Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank) cũng tăng tới 19%, chiếm 75% tổng nợ xấu. Nợ nhóm 5 của Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) cũng tăng đến 145%, Ngân hàng TMCP Nam Á (NamABank) tăng tới 100%, Ngân hàng TMCP An Bình (ABBank) tăng 40%.../.

Minh Tín

Bình luận bài viết

Dự án Công viên phần mềm số 2 có mức đầu tư gần 800 tỷ đồng giá trị khối lượng thực hiện ước đạt 390 tỷ đồng, tương ứng với 56% giá trị hợp đồng. Thành phố Đà Nẵng đang đẩy nhanh tiến độ để hoàn thành Khu Công viên phần mềm số 2 (giai đoạn 1) trong tháng 8/2022.

UBND tỉnh Quảng Nam đã quyết định chấm dứt hiệu lực và thu hồi Quyết định chủ trương đầu tư dự án Nhà máy Thủy điện Đăk Pring 2 tại thôn A Bát, xã Chà Val, huyện Nam Giang, tỉnh Quảng Nam. Đây là dự án do Công ty Cổ phần Đầu tư Phúc Thành Vinh làm chủ đầu tư.

Đáp ứng nhu cầu mua bất động sản tăng lên sau khi tình hình dịch bệnh ổn định trở lại, VPBank vừa triển khai chương trình ưu đãi lãi suất chỉ từ 5,9% cùng nhiều đặc quyền khác dành cho khách hàng vay mua bất động sản có giấy chủ quyền.

Dự án Nhà máy đốt rác thải sinh hoạt phát điện tại phường Đông Sơn, thị xã Bỉm Sơn, mới đây đã tiếp tục được UBND tỉnh Thanh Hóa chấp thuận điều chỉnh chủ trương đầu tư. Đáng chú ý, dự án được cấp phép lần đầu vào năm 2004 và đã trải qua nhiều lần điều chỉnh trước đó.

Dù doanh thu quý III của Kinh Bắc (KBC) đạt 325 tỷ đồng tăng 60,6% so với cùng kỳ năm trước nhưng doanh nghiệp vẫn chịu lỗ sau thuế gần 60 tỷ đồng. Nguyên nhân một phần do chi phí tài chính quý này của KBC tăng đột biến, cao hơn 100 tỷ so với cùng kỳ năm trước, lên tới 178 tỷ đồng.

ThuongTruong

Cơ quan chủ quản: HIỆP HỘI CÁC NHÀ BÁN LẺ VIỆT NAM

Giấy phép hoạt động báo chí điện tử số 75/GP-BTTT, do Bộ Thông tin & Truyền thông cấp ngày: 23/02/2017

Ngày thành lập Tạp chí Thương Trường: Ngày 26 tháng 6 năm 2008

Tòa soạn: Tầng 6 tòa nhà số 8 Trần Đăng Ninh - P. Dịch vọng - Q. Cầu Giấy - Hà Nội

Tổng Biên tập: Đinh Thị Mỹ Vân

Phụ trách nội dung: Tổng TKTS Đinh Duy Hùng

Chung nhan Tin Nhiem Mang

Hotline: 0913398394

Điện thoại: +84 24 3734 9773

Fax: +84 24 3939 3770

Email: toasoanthuongtruong@gmail.com.

Liên hệ quảng cáo: 0888484455