Mở cửa trở lại nền kinh tế: Phải nối lại ba huyết mạch chính là lương thực, giao thông và lao động

Theo chuyên gia ADB, để mở cửa nền kinh tế, hầu hết mọi người đều nhất trí là phải thận trọng và mở cửa từng bước. Ngoài ra, trước hết phải nối lại ba huyết mạch chính của nền kinh tế, đó là lương thực, giao thông, và lao động.  

Phải thận trọng vì rủi ro vẫn còn tiềm ẩn

Trước áp lực mở cửa trở lại nền kinh tế để khôi phục chuỗi cung ứng bị đứt gãy do thời gian phải giãn cách xã hội để phòng chống dịch Covid-19, Chính phủ đang đứng trước những sự lựa chọn để tìm kiếm những giải pháp thực sự hợp lý để đáp ứng yêu cầu vừa đảm bảo kiểm soát dịch bệnh nhưng vẫn có thể nới lỏng dần các hoạt động.

Mở cửa trở lại nền kinh tế Phải nối lại ba huyết mạch chính là lương thực giao thông và lao động
Mở cửa trở lại nền kinh tế: Phải nối lại ba huyết mạch chính là lương thực, giao thông và lao động

Trước vấn đề này, ông Nguyễn Minh Cường, cho hay, Việt Nam hiện đang ở ngã ba đường.  Nếu tiếp tục phỏng tỏa chặt, nền kinh tế sẽ bị tê liệt.  Trên thực tế, chính sách virus free là không khả thi và hầu hết các nước không theo đuổi chính sách này nữa.  Thực tế cho thấy, TP.HCM “đóng băng” trong gần 3 tháng nhưng các ca mới trên cả nước vẫn trên 10.000 ca/ngày. Điều đó cho thấy, việc “đóng băng” để hạn chế, ngăn chặn lây lan dịch bệnh trong khi chưa phát huy được kết quả thì kinh tế đã  bị tác động nghiêm trọng. 

Tuy nhiên, nếu mở cửa kinh tế ngay bây giờ, dịch bệnh quay lại trong khi độ phủ vaccine hai mũi thấp như hiện nay có khi lại nguy hiểm hơn nếu dịch bùng phát trở lại. Hầu hết các nước mở cửa hiện nay là những nước có tỉ lệ cao về tiêm hai mũi vaccine, nhưng họ cũng vẫn rất thận trọng. 
Do vậy, theo vị chuyên gia “việc mở cửa nền kinh tế là cần thiết, nhưng phải thận trọng vì rủi ro vẫn còn tiềm ẩn rất nhiều từ nay cho đến khi 70% dân số được tiêm phòng đầy đủ”.

Ngoài ra, cách thực hiện giãn cách xã hội cũng rất quan trọng.  Trên thực tế, việc đứt gãy sản xuất, cung ứng ở Việt Nam một phần là do sự thiếu đồng bộ và phức tạp của các thủ tục hành chính thực hiện giãn cách xã hội nhiều hơn là do dịch bệnh.

 Tương tự như vậy, việc mở cửa phải thận trọng, nhưng nếu kèm theo quá nhiều điều kiện và thủ tục hành chính thì cũng vẫn gây trở ngại cho kinh tế khi như trong phong tỏa.  Vì vậy, cho dù ở trạng thái nào thì việc đơn giản hóa các thủ tục, hạn chế bớt các văn bản, và đồng bộ hóa các điều kiện vẫn là quan trọng để bảo đảm được an sinh, an toàn cũng như hỗ trợ duy trì kinh tế.

Theo chuyên gia ADB, để mở cửa nền kinh tế, hầu hết mọi người đều nhất trí là phải thận trọng và mở cửa từng bước. Ngoài ra, theo tôi, trước hết phải nối lại ba huyết mạch chính của nền kinh tế, đó là lương thực, giao thông, và lao động.  

Việc mở cửa phải thận trọng, nhưng nếu kèm theo quá nhiều điều kiện và thủ tục hành chính thì cũng vẫn gây trở ngại cho kinh tế khi như trong phong tỏa.  Vì vậy, cho dù ở trạng thái nào thì việc đơn giản hóa các thủ tục, hạn chế bớt các văn bản, và đồng bộ hóa các điều kiện vẫn là quan trọng để bảo đảm được an sinh, an toàn cũng như hỗ trợ duy trì kinh tế.

Mở cửa đối với hệ thống cung cấp lương thực như chợ đầu mối hay hệ thống phân phối là rất quan trọng. Bởi khi đó, không chỉ đáp ứng được nhu cầu của người dân, mà còn phục hồi lại chuỗi bán buôn bán lẻ - yếu tố đóng góp rất lớn cho GDP của Việt Nam. Hơn nữa, chuỗi cung ứng lương thực, thực phẩm hoạt động sẽ có tác động đa chiều, vừa kích thích được sản xuất trong nước, vừa tăng được xuất khẩu cho nông nghiệp. 

Đi kèm với mở cửa chuỗi lương thực, thực phẩm là việc vận hành thông suốt các huyết mạch lưu thông của nền kinh tế. Cho tới tận thời điểm này, huyết mạch giao thông đối với nền kinh tế Việt Nam vẫn chưa thông suốt, do đó việc chở hàng  liên vùng, đặc biệt là từ Nam ra Bắc hay ngược lại từ Bắc vào Nam vẫn gặp trở ngại.  

Với lao động, việc ưu tiên tiêm vaccine, trợ cấp xét nghiệm cho lao động, và hạn chế bớt các điều kiện thủ tục trong di chuyển  liên vùng đặc biệt là đối với các lao động làm việc trong dịch vụ cung ứng và giao thông là rất quan trọng, vửa để hạn  chế lây lan, vừa bảo đảm không bị gián đoạn chuỗi cung ứng. 

Nếu không nối lại được ba động mạch chính này thì sẽ hạn chế việc mở cửa các lĩnh vực khác như công nghiệp, nông nghiệp, và dịch vụ.  Tuy nhiên, đây cũng là ba động mạch mà theo đó dịch bệnh có thể lây lan.  Vì vậy, việc ưu tiên tiêm phòng cho những lao động tham gia trong ba huyết mạch chính này nên được ưu tiên.

Các gói an sinh xã hội rất quan trọng và cần được ưu tiên

Bài toán tăng trưởng luôn là mục tiêu quan trọng, đặt chính phủ trước những lựa chọn khó khăn. Về vấn đề này, ông Cường cho hay, trong thời điểm năm 2021, câu chuyện quan trọng nhất là bảo toàn động lực cho tăng trưởng, ở đây là người lao động. Vì vậy, các gói an sinh xã hội rất quan trọng và cần được ưu tiên. 

Nhìn sang các quốc gia khác, trong bối cảnh của dịch bệnh họ sẵn sàng đẩy mạnh chi tiêu của Chính phủ, mở hầu bao bơm tiền vào hỗ trợ doanh nghiệp và người dân. Vừa qua, Thái Lan đã nâng trần nợ công lên 60% - 70% để đảm bảo nguồn lực cho nền kinh tế hồi phục và phát triển. Vì vậy, khi mở cửa trở lại nền kinh tế các quốc gia này sẽ đều tránh được sự xáo trộn và thay đổi mạnh của lực lượng lao động để tạo điều kiện cho phục hồi mạnh mẽ khi kiểm soát được đại dịch.

Mở cửa trở lại nền kinh tế Phải nối lại ba huyết mạch chính là lương thực giao thông và lao động
Cần ưu tiên tiêm vaccine, trợ cấp xét nghiệm cho lao động

Những gói hỗ trợ từ ngân sách của Việt Nam được đưa ra kịp thời từ đầu năm 2020 khi dịch bệnh băt đầu và những gói hỗ trợ tài khóa tiếp theo được đưa ra khi dịch bệnh bùng phát lại năm 2021.  Tuy nhiên, so với các nước khác trong khu vực, mức độ hỗ trợ vẫn ở mức khiêm tốn.  Vì vậy, mặc dù chính sách tài khóa có thể hỗ trợ tăng trưởng, nhưng lại khó có thể kích cầu trong nước do chi tiêu của Chính phủ bị hạn chế khi ngân sách sẽ trở nên khó khăn và dự kiến mức bội chi là 5% GDP năm 2021, cao hơn một chút so với chỉ tiêu. 

Trong bối cảnh như vậy, để hỗ trợ các doanh nghiệp có tiềm năng nhưng chưa đủ điều kiện tiếp cận tín dụng, và mặt khác để giảm áp lực cho ngân hàng, cần cân nhắc cơ chế bảo lãnh tín dụng.  Các tổ chức bảo lãnh tín dụng hiện có không phát huy tác dụng do các điều kiện cho vay quá chặt, do vậy ít có DN tiếp cận.  Một số nước trong khu vực đã áp dụng bảo lãnh tín dụng cho DN bị tác động bởi COVID19 như Philippines, và Malaysia.  Philippines dành 120 tỉ peso (2.5 tỉ đô) bảo lãnh tín dụng trong gói hỗ trợ tài khóa quốc gia. 

Dù còn nhiều trở ngại, nhưng ADB vẫn lạc quan về triển vọng tăng trưởng của Việt Nam trong trung và dài hạn. Giải thích điều này, chuyên gia ADB đưa ra 4 lý do.

 Một số nước trong khu vực đã áp dụng bảo lãnh tín dụng cho DN bị tác động bởi COVID19 như Philippines, và Malaysia.  Philippines dành 120 tỉ peso (2.5 tỉ đô) bảo lãnh tín dụng trong gói hỗ trợ tài khóa quốc gia.

Thứ nhất, tầng lớp trung lưu của Việt Nam đang phát triển rất mạnh – là một trong những nước có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất Châu Á. Nếu so sánh cách đây khoảng 10 năm – 15 năm, hầu như Việt Nam chưa có tỷ phú USD nhưng đến nay đã có 6 tỷ phú USD theo xếp hạng của Forbes, và là một trong những nước mà số lượng người giàu phát  triển nhanh ở Châu Á.  Theo 2021 Wealth Report by Knight Frank, bất chấp đại dịch, năm 2020 Việt Nam có trên 500 doanh nhân với số tài sản trên 30 triêu đô/người.  Ngoài ra, thị trường trăm triệu dân với bình quân GDP trên 3500/người và tầng lớp trung lưu đang phát triển, trong bất cứ hoàn cảnh nào Việt Nam vẫn là thị trường đầu tư hấp dẫn.

Thứ hai, cách tiếp cận thị trường của Việt Nam không phải nước nào cũng có, thể hiện đó là rất ít nước có nhiều hiệp định thương mại đa phương tức là tham gia siêu FTA như Việt Nam. Sự tham gia đó phản ánh sự đa dạng hóa thị trường của Viêt Nam.Thứ ba, lao động của Việt Nam rất năng động. Đây cũng là lý do hấp dẫn nhà đầu tư nước ngoài của Việt Nam. Tất nhiên là trình độ lao động, ngôn ngữ hay kỹ năng của lao động Việt Nam chưa cao nhưng mức độ chăm chỉ, khả năng tiếp thu được nhà đầu tư nước ngoài đánh giá tương đối cao.

Cuối cùng, quyết tâm cải thiện môi trường kinh doanh của Việt Nam rất mạnh. Đây là điều mà rất ít quốc gia trong khu vực làm được. Tất nhiên bên cạnh các điểm mạnh cũng có những điểm chưa mạnh nhưng nhìn tổng thể với 4 điểm đó, ADB so sánh và đánh giá với các nền kinh tế khác thì tiềm năng trung và dài hạn của Việt Nam sáng sủa.

Mới đây, Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) vừa công bố báo cáo triển vọng phát triển kinh tế Việt Nam 2021 - 2022, trong đó hạ dự báo tăng trưởng GPD Việt Nam xuống 3,8%, thấp hơn dự báo gần nhất là 5,8%. 

Minh Nguyễn

Bình luận bài viết

Quý 3/2021, LO5 tiếp tục báo lỗ ròng thêm 6,9 tỷ đồng, đánh dấu quý thứ 6 thua lỗ liên tiếp. Đến cuối tháng 9, lỗ lũy kế của Lilama 5 đã vượt 133 tỷ đồng, vốn chủ sở hữu theo đó âm 58 tỷ đồng.

Nhân ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10, VPBank phối hợp với Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) triển khai hàng loạt chương trình ưu đãi vô cùng hấp dẫn nhằm chung tay giúp các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) do phụ nữ làm chủ phục hồi hoạt động sản xuất, kinh doanh hậu đại dịch Covid-19. 

Ảnh hưởng dịch Covid 19 bùng phát khiến doanh thu trong nước sụt giảm mạnh, lợi nhuận quý 3 và 9 tháng đầu năm của CTCP Viglacera Tiên Sơn (HNX: VIT) đồng loạt giảm 57% và 34% so với cùng kỳ năm trước.

Ủy ban Chứng khoán Nhà nước mới đây vừa ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với ông Khương Tiến Hùng, từng là cổ đông lớn của CTCP Bất động sản và Xây dựng Trường Thành (TEC GROUP; HOSE: TEG) vì giao dịch "chui" cổ phiếu.

Lãnh đạo tại CTCP Tasco (HNX: HUT) vừa đăng ký bán ra toàn bộ cổ phiếu đang nắm giữ.

ThuongTruong

Cơ quan chủ quản: HIỆP HỘI CÁC NHÀ BÁN LẺ VIỆT NAM

Giấy phép hoạt động báo chí điện tử số 75/GP-BTTT, do Bộ Thông tin & Truyền thông cấp ngày: 23/02/2017

Ngày thành lập Tạp chí Thương Trường: Ngày 26 tháng 6 năm 2008

Tòa soạn: Tầng 6 tòa nhà số 8 Trần Đăng Ninh - P. Dịch vọng - Q. Cầu Giấy - Hà Nội

Tổng Biên tập: Đinh Thị Mỹ Vân

Phụ trách nội dung: Tổng TKTS Đinh Duy Hùng

Chung nhan Tin Nhiem Mang

Hotline: 0913398394

Điện thoại: +84 24 3734 9773

Fax: +84 24 3939 3770

Email: toasoanthuongtruong@gmail.com.

Liên hệ quảng cáo: 0888484455