Bộ Thương mại Thổ Nhĩ Kỳ vừa chính thức khởi xướng điều tra chống bán phá giá đối với mặt hàng vải mành làm từ sợi polyester cường lực cao dùng cho lốp xe có xuất xứ từ Việt Nam. Cơ quan quản lý khuyến nghị các hiệp hội và doanh nghiệp liên quan khẩn trương phối hợp, chuẩn bị hồ sơ để bảo vệ quyền lợi trong quá trình điều tra.
Cáo buộc gây sức ép giá và làm suy giảm ngành sản xuất nội địa
Theo thông tin từ Cục Phòng vệ thương mại (Bộ Công Thương), Bộ Thương mại Thổ Nhĩ Kỳ đã ban hành Công báo chính thức số 33282, công bố quyết định khởi xướng điều tra chống bán phá giá đối với mặt hàng vải mành làm từ sợi polyester cường lực cao dùng cho lốp xe có xuất xứ từ Việt Nam.
Vụ việc được tiến hành theo các quy định của pháp luật Thổ Nhĩ Kỳ về phòng chống cạnh tranh không lành mạnh trong nhập khẩu.
Thổ Nhĩ Kỳ điều tra chống bán phá giá vải mành polyester từ Việt Nam. (Ảnh minh hoạ)
Cuộc điều tra được khởi xướng theo đơn yêu cầu của nhà sản xuất trong nước Công ty Kordsa Teknik Tekstil A.Ş.. Sản phẩm bị điều tra đối với Việt Nam là vải mành làm từ sợi polyester cường lực cao đã tẩm cao su, sử dụng chuyên dụng cho các loại lốp xe, thuộc mã GTIP/HS 5902.20.10.00.00 theo phân loại của Thổ Nhĩ Kỳ.
Đáng chú ý, trong cùng quyết định khởi xướng, Bộ Thương mại Thổ Nhĩ Kỳ cũng điều tra chống bán phá giá đối với mặt hàng vải mành nylon hoặc polyamide (mã GTIP/HS 5902.10.10.00.00) nhập khẩu từ Trung Quốc. Riêng sản phẩm vải mành polyester, cả Việt Nam và Trung Quốc đều thuộc phạm vi điều tra.
Theo cáo buộc của nguyên đơn, lượng nhập khẩu vải mành polyester từ Việt Nam và Trung Quốc đã tăng mạnh cả về tuyệt đối lẫn tương đối trong giai đoạn xem xét. Cơ quan điều tra cho rằng dù hàng nhập khẩu từ Việt Nam không trực tiếp làm giảm giá bán trong nước trong toàn bộ giai đoạn 2022 - 2025, nhưng đã tạo sức ép đáng kể lên giá bán nội địa kể từ ngày 1/1/2023 đến 30/9/2025.
Theo đánh giá sơ bộ của phía Thổ Nhĩ Kỳ, tình trạng trên đã khiến ngành sản xuất trong nước ghi nhận sự suy giảm ở nhiều chỉ tiêu kinh tế quan trọng như sản lượng, doanh số bán hàng nội địa, lợi nhuận, công suất, lao động, thị phần, năng suất, dòng tiền và tỷ suất hoàn vốn đầu tư.
Giai đoạn điều tra hành vi bán phá giá được xác định từ ngày 1/10/2024 đến 30/9/2025, trong khi giai đoạn điều tra thiệt hại kéo dài từ ngày 1/1/2022 đến 30/9/2025.
Hiệp hội và doanh nghiệp cần chủ động phối hợp ứng phó
Cơ quan trực tiếp thực hiện vụ việc là Vụ Chống bán phá giá và Chống trợ cấp thuộc Tổng cục Nhập khẩu, Bộ Thương mại Thổ Nhĩ Kỳ. Hiện cơ quan này đã gửi Bản câu hỏi điều tra tới các doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu của Việt Nam. Thời hạn trả lời là 37 ngày, bao gồm cả thời gian gửi bưu điện, tính từ ngày thông báo được gửi trực tiếp hoặc từ ngày đăng Công báo đối với các bên không nhận được thông báo.
Một trong những khó khăn lớn đối với doanh nghiệp Việt Nam là yêu cầu về ngôn ngữ. Theo quy định của phía Thổ Nhĩ Kỳ, toàn bộ quá trình trao đổi bằng văn bản và làm việc trực tiếp với cơ quan điều tra phải sử dụng tiếng Thổ Nhĩ Kỳ. Ngoại trừ mẫu trả lời Bản câu hỏi điều tra, các tài liệu, dữ liệu hoặc ý kiến bằng ngôn ngữ khác có thể không được chấp nhận.
Cơ quan điều tra cũng cho phép các nhà sản xuất của Việt Nam và Trung Quốc chứng minh hoạt động theo điều kiện kinh tế thị trường. Nếu được công nhận, giá trị thông thường sẽ được xác định trên cơ sở chi phí thực tế tại Việt Nam. Ngược lại, nếu không chứng minh được, phía Thổ Nhĩ Kỳ dự kiến sử dụng chính thị trường của nước này làm quốc gia thay thế để tính biên độ phá giá, điều có thể gây bất lợi đáng kể cho doanh nghiệp xuất khẩu.
Cục Phòng vệ thương mại lưu ý, trường hợp doanh nghiệp không hợp tác, nộp hồ sơ chậm hoặc cung cấp thông tin không đầy đủ, cơ quan điều tra có thể sử dụng các dữ liệu sẵn có - thường là thông tin do nguyên đơn cung cấp - để đưa ra kết luận bất lợi. Ngoài ra, Thổ Nhĩ Kỳ cũng có thể áp dụng thuế chống bán phá giá tạm thời trong quá trình điều tra hoặc áp dụng thuế chính thức có hiệu lực hồi tố tùy diễn biến vụ việc.
Để hạn chế rủi ro và bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp, Cục Phòng vệ thương mại đề nghị các hiệp hội ngành hàng khẩn trương thông tin vụ việc đến các doanh nghiệp thành viên có hoạt động sản xuất, xuất khẩu hoặc có khả năng xuất khẩu sản phẩm sang Thổ Nhĩ Kỳ; đồng thời phối hợp tổng hợp số liệu về năng lực sản xuất, xuất khẩu các mặt hàng thuộc mã HS bị điều tra để đánh giá mức độ ảnh hưởng và kịp thời trao đổi với Cục.
Đối với doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu, cần rà soát toàn bộ hoạt động sản xuất và kim ngạch xuất khẩu sang Thổ Nhĩ Kỳ trong giai đoạn điều tra; đối chiếu chính xác mô tả sản phẩm, cấu tạo sợi, tình trạng tẩm cao su và mã HS để xác định phạm vi bị điều tra; lưu giữ đầy đủ hồ sơ kỹ thuật, hợp đồng, hóa đơn, dữ liệu chi phí và chứng từ liên quan.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần chủ động đăng ký tư cách bên liên quan, hoàn thiện Bản câu hỏi điều tra, chuẩn bị hồ sơ chứng minh hoạt động theo cơ chế kinh tế thị trường và nộp đúng thời hạn, đúng hình thức, đúng ngôn ngữ theo quy định của cơ quan điều tra Thổ Nhĩ Kỳ. Đồng thời, duy trì liên hệ thường xuyên với Cục Phòng vệ thương mại để được hỗ trợ thông tin và hướng dẫn trong suốt quá trình xử lý vụ việc, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp Việt Nam.
Hoàng Hậu