Hiệp hội Hồ tiêu và Cây gia vị Việt Nam (VPSA) cho biết nhiều thị trường nhập khẩu lớn đang đồng loạt siết chặt các quy định về an toàn thực phẩm và kiểm dịch thực vật. Trong bối cảnh đó, doanh nghiệp xuất khẩu hồ tiêu cần chủ động cập nhật quy định, kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật và hoàn thiện hồ sơ để tránh rủi ro trong hoạt động xuất khẩu.
Theo VPSA, Văn phòng SPS Việt Nam đã tổng hợp 34 thông báo mới của các thành viên WTO trong giai đoạn từ ngày 16/6 đến 30/6/2026, gồm 21 dự thảo lấy ý kiến và 13 quy định chính thức có hiệu lực.
Đáng chú ý, các quy định mới chủ yếu tập trung vào việc siết chặt mức dư lượng tối đa thuốc bảo vệ thực vật (MRL) và tăng cường yêu cầu về kiểm dịch thực vật tại nhiều thị trường xuất khẩu quan trọng.
Doanh nghiệp xuất khẩu đnag đối mặt loạt quy định mới về dư lượng và kiểm dịch
Nhiều thị trường siết chặt quy định về dư lượng và kiểm dịch
Tại Liên minh châu Âu (EU), cơ quan chức năng đang lấy ý kiến sửa đổi Quy định (EC) số 396/2005, trong đó đề xuất điều chỉnh mức dư lượng đối với 8 hoạt chất gồm azocyclotin, chlorfenapyr, cyhexatin, dicofol, endosulfan, fenarimol, fenpropathrin và profenofos. Theo dự thảo, nhiều mức dư lượng sẽ được hạ xuống ngưỡng giới hạn định lượng do các hoạt chất này chưa từng được phê duyệt hoặc đã bị rút giấy phép sử dụng tại EU.
Những thay đổi dự kiến tác động đến nhiều nhóm nông sản như cà phê, hồ tiêu, gia vị, chè, rau quả, ngũ cốc và các sản phẩm có nguồn gốc động vật. Trong đó, đề xuất siết chặt quy định đối với hoạt chất profenofos trên các mặt hàng như xoài, cà chua, rau mùi, thì là Ai Cập (cumin), gia vị quả và một số sản phẩm động vật được đánh giá là nội dung doanh nghiệp xuất khẩu hồ tiêu cần đặc biệt lưu ý.
Song song với đó, EU cũng đang sửa đổi các quy định về kiểm dịch thực vật nhằm tăng cường kiểm soát sinh vật gây hại, có thể kéo theo thay đổi về mã hàng, hồ sơ kiểm dịch và thủ tục nhập khẩu.
Ngoài EU, Nhật Bản đã ban hành nhiều quy định mới về mức dư lượng tối đa đối với các hoạt chất Esprocarb, Ethaboxam, Mandipropamid, Picarbutrazox, Polyoxorim-zinc và Trifloxystrobin trên nhiều nhóm thực phẩm. Đối với các mặt hàng chưa có quy định riêng, nước này tiếp tục áp dụng mức dư lượng mặc định 0,01 ppm.
Australia cũng đang lấy ý kiến sửa đổi quy định về MRL đối với một số hoạt chất nông nghiệp và thuốc thú y, trong khi New Zealand xem xét bổ sung quy định đối với nhiều hoạt chất mới. Những động thái này phản ánh xu hướng ngày càng siết chặt kiểm soát dư lượng hóa chất trong nông sản nhập khẩu tại nhiều thị trường.
Đáng chú ý, Thổ Nhĩ Kỳ sẽ áp dụng quy định mới từ ngày 4/8/2026, yêu cầu Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật và Giấy chứng nhận kiểm dịch thực vật tái xuất khẩu phải bổ sung đầy đủ thông tin theo tiêu chuẩn ISPM 12. Những lô hàng không đáp ứng yêu cầu sẽ không được phép nhập khẩu.
Doanh nghiệp cần chủ động thích ứng để giảm rủi ro xuất khẩu
Trước hàng loạt thay đổi về quy định SPS, VPSA khuyến nghị doanh nghiệp xuất khẩu hồ tiêu cần chủ động rà soát quy trình sản xuất, đặc biệt là việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật tại vùng nguyên liệu nhằm bảo đảm đáp ứng các tiêu chuẩn mới của thị trường nhập khẩu.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần tăng cường kiểm nghiệm dư lượng trước khi xuất khẩu, thường xuyên cập nhật quy định của từng thị trường, đồng thời phối hợp chặt chẽ với các đối tác nhập khẩu để kịp thời điều chỉnh quy trình sản xuất và hoàn thiện hồ sơ theo yêu cầu.
Hiệp hội cũng khuyến cáo các doanh nghiệp chủ động phản ánh những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện các quy định SPS để được tổng hợp, kiến nghị cơ quan chức năng xem xét và có giải pháp hỗ trợ phù hợp, góp phần duy trì hoạt động xuất khẩu ổn định trong bối cảnh các tiêu chuẩn kỹ thuật ngày càng khắt khe.
Hoàng Hậu