Tòa án Liên bang Mỹ đã bác toàn bộ vụ kiện của Gilimex đối với Amazon sau khi phát hiện nhiều vấn đề liên quan đến tính xác thực của chứng cứ. Doanh nghiệp Việt Nam cho biết sẽ tiếp tục kháng cáo, đồng thời khẳng định hoạt động sản xuất kinh doanh vẫn diễn ra bình thường.
CTCP Sản xuất Kinh doanh Xuất nhập khẩu Bình Thạnh, Gilimex (Mã: GIL), vừa phát đi thông cáo liên quan đến phán quyết của Tòa án Quận Liên bang Hoa Kỳ khu vực Nam New York trong vụ kiện với Amazon.
Ngày 9/7, tòa án đã bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của Gilimex. Phán quyết được đưa ra trước khi vụ án bước vào giai đoạn xét xử nội dung, do những vấn đề phát sinh trong quá trình cung cấp chứng cứ.
Cánh cửa kháng cáo vẫn còn bỏ ngỏ
Gilimex cho biết tôn trọng phán quyết của tòa án và quy trình tố tụng tại Mỹ. Dù kết quả chưa đạt kỳ vọng, doanh nghiệp khẳng định sẽ tiếp tục thực hiện các thủ tục pháp lý tiếp theo, trong đó có quyền kháng cáo.
Theo Gilimex, việc tiếp tục theo đuổi vụ kiện nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công ty, cổ đông cùng các bên liên quan. Doanh nghiệp chưa công bố thời điểm nộp đơn hoặc các lập luận dự kiến được sử dụng trong giai đoạn kháng cáo.
Vụ kiện giữa Gilimex (GIL) và Amazon thu hút nhiều sự chú ý trong thời gian qua.
Gilimex đồng thời khẳng định vụ kiện không ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh hiện tại. Việc sản xuất, giao hàng và thực hiện hợp đồng với khách hàng, đối tác vẫn diễn ra bình thường, trong khi các công ty thành viên tiếp tục vận hành theo kế hoạch.
Vụ kiện bắt đầu từ cuối năm 2022. Gilimex ban đầu yêu cầu Amazon bồi thường khoảng 280 triệu USD, trước khi nhiều lần sửa đổi đơn và nâng tổng giá trị yêu cầu còn lại lên khoảng 840 triệu USD.
Vết nứt từ những chứng từ 68 triệu USD
Gilimex cho rằng Amazon thay đổi chiến lược sau đại dịch COVID-19 và đột ngột cắt giảm đơn hàng, trong khi doanh nghiệp đã mở rộng nhà xưởng, tuyển thêm lao động và đặt mua lượng lớn nguyên vật liệu. Một trong những khoản thiệt hại trọng yếu được Gilimex đưa ra là chi phí nguyên vật liệu khoảng 68 triệu USD.
Để chứng minh khoản thiệt hại, doanh nghiệp đã công bố nhiều chứng từ liên quan tới đơn đặt hàng, các mặt hàng từng giao cho Amazon, các thư yêu cầu thanh toán từ nhà cung cấp.... Tuy nhiên, kết quả giám định dữ liệu điện tử cho thấy một số tài liệu chỉ được tạo ra vài ngày trước thời điểm giao nộp, thay vì được quét từ bản giấy như phần giải thích ban đầu.
Những chứng cứ của Gilimex về khoản bồi thường 68 triệu USD xuất hiện nhiều vết rạn nứt.
Tháng 7/2025, Gilimex cho biết cuộc điều tra nội bộ xác định một nhân viên cấp thấp tên Lương đã làm giả hơn 100 tài liệu, trong đó hơn 90 tài liệu được giao cho Amazon trong quá trình tố tụng. Doanh nghiệp giải thích người này tự ý tạo chứng từ nhằm chiếm đoạt tiền thanh toán, nhưng tòa án cho rằng lời khai chưa hợp lý và thiếu độ tin cậy.
Tòa cũng xem xét đơn đặt hàng tháng 11/2021 giữa Gilimex và Blaze Max Hong Kong Limited, trị giá khoảng 69,04 triệu USD. Tài liệu này không xuất hiện trong hơn 68.000 tệp dữ liệu điện tử được giao nộp trước đó và chỉ được đưa ra sau khi nhóm chứng từ giả bị phát hiện.
Vụ kiện dừng lại trước ngưỡng xét xử
Sau khi xem xét nguồn gốc tài liệu, con dấu, hình thức các phiên bản và lời giải thích của những người liên quan, thẩm phán kết luận đơn đặt hàng trị giá 69,04 triệu USD không xác thực và đã bị làm giả.
Theo quyết định ngày 9/7, hành vi gian lận không chỉ giới hạn ở nhóm hơn 90 tài liệu ban đầu mà còn liên quan đến các chứng cứ được bổ sung sau đó. Việc sử dụng chứng cứ không trung thực và thay đổi lời khai đã ảnh hưởng đến độ tin cậy của toàn bộ vụ kiện.
Trên cơ sở này, tòa chấp nhận đề nghị áp dụng chế tài của Amazon và bác vụ kiện với hiệu lực vĩnh viễn. Tòa cho rằng việc chỉ loại bỏ chứng cứ giả hoặc bác một phần yêu cầu bồi thường không đủ để bảo vệ tính toàn vẹn của quá trình tố tụng.
Phán quyết chưa kết luận Amazon có vi phạm nghĩa vụ đối với Gilimex hay không, bởi vụ án dừng lại trước giai đoạn xét xử nội dung. Ngoài ra, Amazon được phép yêu cầu Gilimex bồi hoàn phí luật sư và các chi phí liên quan đến việc điều tra chứng cứ, với thời hạn nộp yêu cầu đến ngày 10/8.
Vụ kiện đòi bồi thường 840 triệu USD vì vậy chưa khép lại hoàn toàn khi Gilimex tuyên bố kháng cáo. Tuy nhiên, bên cạnh khả năng đảo ngược phán quyết, doanh nghiệp còn đối mặt với rủi ro phát sinh thêm chi phí pháp lý nếu yêu cầu của Amazon được tòa án chấp thuận.
Thế Anh